Kapitalizm rent.seekerski zahamował wzrost gospodarki Filipin, mówi ekonomista Calixto Chikiamco
Najważniejsze informacje
- •Calixto V. Chikiamco, prezes i współzałożyciel Foundation for Economic Freedom, argumentował podczas 25. Jaime V. Ongpin Memorial Lecture, że kapitalizm rent.seekerski doprowadził do słabego wzrostu gospodarczego Filipin.
- •Scharakteryzował rent.seeking jako gromadzenie bogactwa poprzez manipulowanie zasadami, a nie działalność produktywną, wskazując, że Filipiny w latach 50. zbudowały instytucje ekstraktywne zamiast dynamicznego kapitalizmu.
- •Wskazał zależność od ścieżki (path dependence) jako powód, dla którego władza, bogactwo i zasoby pozostawały skoncentrowane w rękach nielicznej elity przez kolejne administracje.
- •Wywodził ramy rent.seekingu z okresu kolonialnego USA, nazywając Bell Trade Act z 1946 r. „pierworodnym grzechem” narodu, i stwierdził, że epoka Marcosa, „ekonomia EDSA” i Dutertismo kontynuowały ten model.
- •Wezwał do konstytucyjnych reform otwierających gospodarkę, edukacji na rzecz sprawiedliwości społecznej oraz wzmocnienia rolnictwa i przemysłu, argumentując, że wzrost oparty wyłącznie na usługach nie może być inkluzywny.
Wieloletnia historia rent.seekingu na Filipinach — praktyki pomnażania bogactwa bez tworzenia jakiejkolwiek nowej produktywności społecznej — pozostawiła kraj ze słabym wzrostem gospodarczym, według Calixto V. Chikiamco, prezesa i współzałożyciela Foundation for Economic Freedom, filipińskiej organizacji rzeczników polityki gospodarczej.
„Kapitalizm rent.seekerski… manipuluje zasadami, aby czerpać zyski, więc jest nieproduktywny” — powiedział pan Chikiamco w czwartek podczas wykładu wygłoszonego na 25. Jaime V. Ongpin Memorial Lecture na Ateneo de Manila University. Cykl wykładów upamiętnia zmarłego sekretarza finansów, który pełnił funkcję w administracji następującej po reżimie Marcosa.
„To, co mieliśmy [w latach 50.], nie było więc naprawdę dynamicznym kapitalizmem, lecz kapitalizmem rent.seekerskim, i rozwinęliśmy instytucje ekstraktywne” — powiedział.
Niezależnie od administracji i zmieniających się epok, argumentował pan Chikiamco, władza, bogactwo i zasoby na Filipinach pozostawały skoncentrowane w rękach nielicznej elity z powodu zależności od ścieżki (path dependence) — zjawiska, w którym historia utrudnia narodowi zmianę kierunku.
Wywodził on krajowe ramy kapitalizmu rent.seekerskiego z okresu kolonialnego USA, nazywając Bell Trade Act z 1946 r. „pierworodnym grzechem” narodu. Ustawa ta określała warunki handlu między świeżo niepodległymi Filipinami a Stanami Zjednoczonymi. Póniejsze epizody historyczne — rządy zmarłego byłego prezydenta Ferdinandha E. Marcosa, Seniora, „ekonomia EDSA” i wzrost Dutertismo — kontynuowały tę samą gospodarkę rent.seekerską, powiedział.
Opisując dzisiejszą gospodarkę jako „kontynuację przeszłości”, pan Chikiamco twierdził, że Filipiny muszą odrzucić swoją przeszłość poprzez konstytucyjne reformy zorientowane na zewnątrz, budować sprawiedliwość społeczną przez edukację oraz unowocześnić rolnictwo i uprzemysłowienie. Stawka, w jego ujęciu, sprowadza się do pytania, które od lat ciąży nad filipińskim politykowaniem: czy wzrost napędzany usługami może kiedykolwiek objąć całe społeczeństwo bez silniejszej bazy przemysłowej i rolniczej.
„Myślę, że kryzys zmusi nas do dokonania tych zmian, a obecnie nie jestem zbyt optymistyczny co do tego, że gospodarka się poprawi” — powiedział. „Nawet jeśli się poprawi, nie będzie inkluzywna… potrzebujemy ewolucji rolno.przemysłowej. Nie możemy napędzać gospodarki wyłącznie usługami.” W jego ujęciu reformy przychodzą pod presją, a nie z wyboru, co sprawia, że tempo zmian konstytucyjnych, edukacyjnych i rolno.przemysłowych jest powiązane z wynikami samej gospodarki.
Źródło: BusinessWorld; oryginalna relacja: F. S. Abalos.
