Filipiński rząd nie wyznaczył jeszcze terminu na decyzję w sprawie obniżenia lub zawieszenia akcyzy na paliwa, mimo że ceny ropy przekroczyły już próg umożliwiający takie ulgi, a ceny na stacjach paliw gwałtownie rosły trzeci tydzień z rzędu.

We wtorek olej napędowy zdrożał o 8,82 P za litr, benzyna o 4,88 P, a nafta o 6,47 P — według Departamentu Energii (DoE). Najnowsze podwyżki doprowadziły do skumulowanego wzrostu w ciągu ostatnich trzech tygodni do 18,31 P za litr dla oleju napędowego, 15,25 P dla benzyny i 16,67 P dla nafty.

Rzecznik prasowy pałacu Clarissa A. Castro powiedziała, że zespół ekonomiczny kończy rekomendację dotyczącą zawieszenia lub obniżenia akcyzy na paliwa i spodziewa się przekazać ją w tym tygodniu prezydentowi Ferdinandowi R. Marcosowi Jr. Nie wskazała jednak, kiedy można oczekiwać decyzji.

„Jeśli będzie to naprawdę konieczne, prezydent zadziała natychmiast” — powiedziała pani Castro podczas briefingu prasowego w języku filipińskim.

15 września DoE potwierdził, że ropa Dubai crude wynosiła średnio 99,41 dolara za baryłkę w okresie od 13 sierpnia do 11 września, przekraczając próg 80 dolarów wymagany na mocy Republic Act No. 12316, aby rząd mógł rozważyć tymczasowe obniżenie lub zawieszenie akcyzy na paliwa. Zaświadczenie zostało przekazane Komitetowi Koordynacji Budżetu Rozwoju (Development Budget Coordination Committee), który musi wydać rekomendację, zanim prezydent będzie mógł skorzystać z tego uprawnienia.

Ponieważ akcyza stanowi część detalicznej ceny paliwa na stacji, jej zawieszenie lub obniżenie bezpośrednio zmniejszyłoby kwotę płatną przez konsumentów, nawet gdy wahania cen światowych nadal napędzają cotygodniowe korekty ogłaszane przez DoE.

Zgod z ustawą prezydent może obniżyć lub zawiesić akcyzę na określone produkty naftowe na okres do trzech miesięcy jednorazowo, gdy miesięczna średnia cena ropy Dubai crude osiągnie co najmniej 80 dolarów za baryłkę. Uprawnienie może być wykorzystywane łącznie przez okres do jednego roku i wygasa na koniec 2028 roku.

Prezydent Marcos skorzystał z tego uprawnienia w kwietniu, zawieszając na trzy miesiące akcyzę na gaz płynny (LPG), z pewnymi wyjątkami, oraz na naftę — z wyłączeniem paliwa lotniczego. Ropa Dubai crude wynosiła w ciągu ostatnich 30 dni średnio 93,71 dolara za baryłkę.

Najnowsza fala podwyżek cen paliw odnowiła również presję na podwyżkę opłat za transport publiczny. Pani Castro powiedziała, że ewentualna podwyżka opłat pozostaje w dyskusji, gdyż rząd stara się zrównoważyć potrzeby przewoźników z wpływem na pasażerów.

„Ta sprawa jest wciąż omawiana” — powiedziała. „Wdrożenie wszystkiego naraz byłoby ciężkim obciążeniem.”

Sekretarz transportu Giovanni Z. Lopez uważa podwyżkę opłat za ostateczność, powiedziała pani Castro. „Mamy nadzieję, że podwyżka opłat pozostanie naszą ostatecznością” — powiedziała, powołując się na pana Lopeza. „DoTr (Departament Transportu) wdraża inicjatywy łagodzące skutki rosnących cen paliw, takie jak zniżki na paliwo i przejazdy autobusów bez opłat drogowych.”

Rząd rozważa również ukierunkowaną pomoc dla pracowników transportu w ramach programu Pomocy Osobom w Sytuacji Kryzysowej Departamentu Dobrobytu Społecznego i Rozwoju, dodała.

Istniejące środki obejmują podwojenie zniżek na paliwo dla kierowców tradycyjnych jeepneyów i UV Express — do 20 P za litr, z limitem 150 litrów tygodniowo. Autobusy dalekobieżne uzyskały bezpłatny przejazd na kilku autostradach na Luzonie, a niektóre opłaty terminowe za transport publiczny zostały zniesione.

Grupa transportowa Pagkakaisa ng mga Samahan ng Tsuper at Operator Nationwide oświadczyła, że przeprowadzi dwudniowy ogólnokrajowy strajk 29 i 30 września w proteście przeciw rosnącym cenom paliw. Grupa domaga się wyższych opłat za przejazdy jeepneyami, zniesienia podatku VAT i akcyzy od paliw oraz dóbr podstawowych, niższych cen paliw na stacjach oraz uchylenia ustawy o deregulacji rynku nafty. Pani Castro powiedziała, że rząd nie będzie przeszkadzał grupie w przeprowadzeniu strajku.

Sekretarz energii Sharon S. Garin powiedziała, że ceny paliw prawdopodobnie pozostaną powyżej poziomów sprzed najnowszego konfliktu na Bliskim Wschodzie do końca roku, chyba napięcia osłabną. W wypowiedzi z poniedziałku stwierdziła, że biorąc pod uwagę kursy walut i wojnę na Bliskim Wschodzie, DoE nie oczekuje, iż ceny ropy wrócą w tym roku do poziomów sprzed wojny, dodając, że prawdopodobnie pozostaną wysokie co najmniej do Bożego Narodzenia, chyba że zostanie zawarte porozumienie pokojowe.

— Erika Mae P. Sinaking

Źródło: BusinessWorld