Ekonomiści pozostają podzieleni co do tego, jak daleko – i jak szybko – sztuczna inteligencja okaże się dezinflacyjna. Z jednej strony wydatki kapitałowe na AI (capex) napędzają ogromny popyt na ograniczone zasoby i umiejętności, podbijając ceny. Z drugiej strony korzyści produktywnościowe AI mogą zwiększyć efektywność i w dłuższej perspektywie obniżyć koszty.

Jeremy Siegel, profesor emeritus finansów na Wharton School Uniwersytetu Pensylwanii, przedstawił kolejną teorię: AI może pomóc rozwiązać kryzys przystępności cenowej dzięki agentom – programom zdolnym do wykonywania wieloetapowych zadań w imieniu użytkownika – których zadaniem jest uczynienie życia konsumentów tańszym. AI i centra danych mogą nie cieszyć się obecnie wielką popularnością, ale każda pomoc w obniżeniu kosztów utrzymania prawdopodobnie zostanie przyjęta z zadowoleniem.

Konsumenci w USA zmagają się obecnie z inflacją wynoszącą 3,4% mierzoną wskaźnikiem cen konsumpcyjnych (CPI), zgodnie z najnowszymi danymi Biura Statystyk Pracy. Jest ona znacznie wyższa niż cel Rezerwy Federalnej wynoszący 2%, w związku z czym bank centralny podnił w tym miesiącu podstawową stopę procentową w USA.

Przystępność cenowa jest także w centrum uwagi wyborców w przededniu wyborów do Kongresu: badanie z lipca przeprowadzone przez Pew Research wykazało, że gospodarka była najważniejszą kwestią dla wyborców – 29% respondentów chciało usłyszeć od kandydatów do Kongresu plany przeciwdziałania wzrostowi cen, a kolejne 15% wskazało konkretnie na przystępność cenową i koszty utrzymania.

Siegel sugeruje, że AI może pomóc. Odwołując się do premiery osobistego agenta AI firmy Meta, Muse, napisał dla WisdomTree, że wyłania się „fascynująca nowa siła”, niosąca ze sobą „potencjalnie znacznie szerszy rozwój gospodarczy”.

Muse ma możliwość dokonywania płatności w celu realizacji celów wyznaczonych przez użytkowników, poinformowała Meta wcześniej w tym miesiącu. Mógłby na przykład zrobić zakupy spożywcze do przepisu zapisanego na Instagramie lub przeprowadzić sprzedaż samochodu po uzgodnieniu odpowiedniej ceny.

„Firmy z sektora bankowego, telekomunikacji, ubezpieczeń i innych branż od dawna korzystają z bezwładności klientów” – zauważył Siegel. „Konsumenci często pozostają przy gorszej stawce lub usłudze, ponieważ zmiana po prostu nie jest warta wysiłku. Agent AI zdolny do porównywania cen, negocjowania i zmiany dostawców zmienia tę równanie.”

Porównanie z dotcomami

Meta ma jednak przed sobą jeszcze długą drogę. The Guardian poinformował 28 września, że agent Muse przeprowadził sprzedaż przedmiotu na Facebook Marketplace w Toronto. Agent dokończył transakcję i zorganizował odbiór przedmiotu, udostępniając adres domowy sprzedającego bez jego zgody ani akceptacji sprzedaży.

Pojawienie się takiej usługi – czy to od hyperscalera, jednego z gigantów przetwarzania w chmurze, czy od innego uczestnika rynku – może zmienić obraz makroekonomiczny. „Ponad 25 lat temu napisałem, że może zaostrzyć konkurencję cenową, drastycznie ułatwiając porównywanie cen” – dodał Siegel. „Wyniki były mieszane, ponieważ konsumenci nadal musieli sami podejmować działania. Agenci AI potencjalnie eliminują tę ostatnią barierę.

„Jeśli zaczną negocjować rachunki za telefon, przenosić depozyty na bardziej rentowne konta lub rutynowo znajdować tańsze alternatywy, mogą zaatakować to, co można nazwać monopolem bezwładności” – kontynuował. „To mogłoby ostatecznie stanowić ważną konkurencyjną i dezinflacyjną siłę w całej gospodarce.”

Popyt konsumentów jest już znaczący. W lipcu Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) poinformowała w raporcie, że jedna trzecia osób w krajach członkowskich korzysta z AI, coraz częściej wspierając decyzje finansowe, takie jak „pomoc w wybieraniu i rozumieniu produktów finansowych, budżetowaniu, zarządzaniu kredytem, inwestowaniu i planowaniu emerytury”.

Raport OECD ostrzegł jednak, że do efektywnego i bezpiecznego korzystania z tej technologii konsumenci będą potrzebowali wyższej wiedzy finansowej. „Konsumenci muszą wiedzieć, jak zadawać odpowiednie pytania oraz jak krytycznie oceniać prośby o dane osobowe i otrzymywane odpowiedzi” – wyjaśniono w badaniu. „Niski poziom wiedzy finansowej, cyfrowej i dotyczącej AI może dodatkowo zwiększyć ryzyko szkód związanych z korzystaniem z tych technologii.”

Aby teza Siegela przeszła od komentarza do rachunków konsumentów, agenci będą musieli pokonać dwie przeszkody, które już się ujawniły: kwestie zgody i prywatności podniesione po wydarzeniach w Toronto oraz wiedzę finansową, cyfrową i dotyczącą AI, którą – jak mówi OECD – konsumenci muszą posiadać, aby korzystać z takich narzędzi skutecznie i bezpiecznie.

Ta historia pierwotnie ukazała się na Fortune.com.