By Justine Irish D. Tabile, Senior Reporter

Zadłużenie rządu centralnego Filipin (NG) wzrosło do nowego rekordowego poziomu 19,39 biliona peso na koniec lipca, napędzane wyższymi pożyczkami krajowymi i zagranicznymi oraz rewaluacją zobowiązań denominowanych w walutach obcych, podał Departament Skarbu (BTr).

Najnowsze dane Skarbu pokazują, że dług NG wzrósł o 1,7% do 19,39 biliona peso na koniec lipca z 19,07 biliona peso na koniec czerwca.

„Wzrost był przede wszystkim wynikiem netto wykorzystania długu krajowego i zagranicznego, a także rewaluacji zobowiązań denominowanych w walutach obcych po zmianach kursu peso względem dolara amerykańskiego i innych walut” — oświadczył Skarb.

Rok do roku zadłużenie wzrosło o 10,39% z 17,56 biliona peso na koniec lipca 2025 roku, a w stosunku do 17,71 biliona peso na koniec 2025 roku skoczyło o 9,5%.

Stan zadłużenia na koniec lipca reprezentuje już 98,09% skorygowanego poziomu 19,766 biliona peso przewidzianego na koniec 2026 roku w ramach Budżetu Wydatków i Źródeł Finansowania.

Dług NG oznacza łączną kwotę zobowiązań rządu filipińskiego wobec wierzycieli, takich jak międzynarodowe instytucje finansowe, kraje-partnerzy rozwojowi, banki, globalni obligaciariusze i inni inwestorzy. Rosnący poziom zadłużenia ma znaczenie wykraczające poza księgi rządowe, ponieważ obsługa długu konkuruje w rocznym budżecie z wydatkami socjalnymi i infrastrukturalnymi, a kurs peso względem dolara bezpośrednio wpływa na koszt spłaty pożyczek zagranicznych w lokalnej walucie.

„NG nadal stosuje mieszankę pożyczkową preferującą źródła krajowe, aby ograniczyć ekspozycję na ryzyko kursowe i wspierać bardziej stabilny profil zadłużenia” — oświadczył Skarb.

Zdecydowana większość, czyli 67,61% całkowitego zadłużenia, pochodziła ze źródeł krajowych, podczas gdy pozostałe 32,39% stanowiły pożyczki zagraniczne.

Dług krajowy, składający się niemal wyłącznie z papierów skarbowych, wzrósł o 2,11% do 13,11 biliona peso na koniec lipca z 12,84 biliona peso na koniec czerwca.

„Wzrost był głównie spowodowany netto emisją papierów skarbowych o wartości 271,22 miliarda peso, przy czym pozostała część zmiany wynikała z niewielkiej rewaluacji w górę obligacji dolarowych onshore (ODB)” — powiedział BTr.

Rok do roku dług krajowy wzrósł o 8,26% z 12,11 biliona peso.

Tymczasem dług zagraniczny wzrósł nieznacznie o 0,84% do 6,28 biliona peso na koniec lipca z 6,23 biliona peso na koniec czerwca.

„Było to głównie efektem netto wykorzystania zagranicznych pożyczek w wysokości 17,1 miliarda peso, uzupełnionym wyższą wartością w peso zobowiązań denominowanych w walutach obcych po osłabieniu peso względem dolara amerykańskiego i walut trzecich” — powiedział BTr.

Rok do roku dług zagraniczny skoczył o 15,12% z 5,46 biliona peso.

Dług zagraniczny składał się z 3,19 biliona peso w obligacjach globalnych i 3,09 biliona peso w pożyczkach.

„Najnowsza pozycja zadłużenia NG uwypukla napiętą, lecz wciąż zarządzalną sytuację fiskalną kraju” — powiedział w e-mailu Marco Antonio C. Agonia, ekonomista Uniwersytetu Azji i Pacyfiku.

„Ten rekordowy poziom zadłużenia odzwierciedla w dużej mierze dwa niedawne nurty wydatkowe: spłatę zobowiązań z okresu pandemii oraz konieczność stymulowania gospodarki przez NG” — dodał.

Przestrzeń fiskalna kraju się kurczy, ponieważ wolniejszy wzrost, niższe wpływy podatkowe i słabe inwestycje pokrywają się z większymi potrzebami wydatków publicznych — powiedział Agonia. Choć nadal istnieje miejsce na wydatki przyspieszające wzrost, większym zmartwieniem jest jakość i wpływ tych wydatków.

„Priorytetowe traktowanie wpływowych, transformacyjnych wydatków uwalnia większe multiplikatory fiskalne, które mogą postawić gospodarkę w lepszej pozycji do zarządzania potrzebami finansowymi” — powiedział Agonia.

Zwrócił uwagę, że niedawne potwierdzenie ratingów inwestycyjnych przez część agencji ratingowych pokazuje, że przestrzeń fiskalna nadal istnieje, a perspektywy wzrostu mogą się utrzymać w nadchodzących latach. Japan Credit Rating Agency, Ltd. oraz Rating and Investment Information, Inc. niedawno potwierdziły rating Filipin „A-” z perspektywą „stabilną”, a Moody’s Ratings utrzymało rating inwestycyjny kraju „Baa2” z perspektywą „stabilną”. Te ratingi wpływają na stopy procentowe, jakie rząd płaci przy zaciąganiu pożyczek, stanowiąc kluczowy sygnał tego, jak inwestorzy oceniają zrównoważenie ścieżki zadłużenia.

Agonia powiedział, że niedawne wzrosty zadłużenia wynikające z rewaluacji walutowej oraz zmienność globalnych stóp procentowych mogą skłonić rząd do przesunięcia większego udziału finansowania ze źródeł zagranicznych na krajowe. Dodał jednak, że ryzyka refinansowania długu denominowanego w walutach obcych pozostają podwyższone „ze względu na słaby kurs peso-dolar, który czyni dług zagraniczny droższym w przeliczeniu na peso, podczas gdy rentowności gospodarek rozwiniętych rosną na tle obaw o zrównoważenie fiskalne”.

„Zakładając, że ryzyka inflacyjne napędzane przez ropę i przeciwności makroekonomiczne osłabną w przyszłym roku, premie za ryzyko krajowych stóp mogą się zawęzić i pozwolić NG na refinansowanie długu na lepszych warunkach, co wspomoże zrównoważenie fiskalne” — dodał.

Zobowiązania gwarantowane przez NG wzrosły nieznacznie o 0,35% do 306,13 miliarda peso na koniec lipca z 305,07 miliarda peso na koniec czerwca.

„Wzrost miesięczny był przede wszystkim wynikiem rewaluacji gwarancji zewnętrznych o 1,47 miliarda peso, częściowo zrekompensowanej spłatami netto 260 milionów peso gwarancji zewnętrznych i 150 milionów peso gwarancji krajowych” — powiedział BTr.

Rok do roku zobowiązania gwarantowane spadły o 13,27% z 352,97 miliarda peso. Ponieważ stan zadłużenia na koniec lipca jest już bliski celowi rocznemu na 2026 rok, comiesięczne raporty Skarbu i nadchodzące decyzje agencji ratingowych będą punktami do obserwowania pod kątem sygnałów, jak ewoluują program pożyczkowy i sytuacja fiskalna.