Nagły upadek paragwajskiego banku cyfrowego Ueno Bank pozbawił dostępu do kont prawie trzy miliony klientów — około 60% dorosłych mieszkańców kraju — a jego skutki sprawiły, że stablecoiny powiązane z dolarem (tokeny zaprojektowane tak, aby utrzymywać wartość względem waluty odniesienia, w tym przypadku dolara amerykańskiego) stały się awaryjnym kanałem płynności dla dotkniętych kryzysem gospodarstw domowych i firm.

Bank Centralny Paragwaju wszczął wobec Ueno postępowanie sanacyjne — procedurę prawną, którą regulatorzy stosują w celu zamknięcia lub restrukturyzacji podmiotu w trudnej sytuacji przy jednoczesnej ochronie deponentów — 3 listopada, po tym jak wskaźnik wypłacalności banku spadł poniżej połowy ustawowego minimum, zgodnie z ogłoszeniem banku centralnego o postępowaniu sanacyjnym. Śledztwo wykazało wątpliwe praktyki kredytowe oraz braki w dokumentacji kredytowej i księgowości.

Upadek banku szybko przerodził się w kryzys polityczny. Tysiące ludzi wyszło na ulice, a prezydent Santiago Peña próbował zrezygnować ze stanowiska, po czym został usunięty z urzędu i aresztowany pod zarzutem nadużycia zaufania oraz wykorzystywania urzędu dla osobistych korzyści.

Paragwajski krypto rynek peer-to-peer niemal natychmiast odzwierciedlił zamieszanie — niektórzy sprzedawcy żądali premii sięgającej 13% na USDt, co w praktyce podnosiło koszt zakupu tokenu w walucie lokalnej. „USDt jest lifeline dla setek milionów ludzi na świecie” — stwierdził szef Tether Paolo Ardoino w poście na X.

Dla wielu Paragwajczyków interwencja wywołała nagłą niepewność co do oszczędności, pensji i pieniędzy potrzebnych na bieżące wydatki. Ponieważ lokalna waluta guarani (PYG) spadła w ciągu tygodnia o 12,3%, część osób zwróciła się ku stablecoinom, aby chronić wartość swoich środków — lub po prostu, aby płatności nadal były możliwe.

David Eisenmann, założyciel i dyrektor generalny paragwajskiej giełdy kryptowalut X4T, powiedział Magazynowi Cointelegraph, że moment interwencji dodatkowo zaostrzył problem płynności. „Interwencja nastąpiła w pierwszych dniach miesiąca” — powiedział — „dokładnie wtedy, gdy są płatne pensje, czynsze i faktury od dostawców.” Wielu przedsiębiorców, jak dodał, „nie mogło wypłacić wynagrodzeń”. Dla niektórych klientów USDt było „nagle najbardziej płynnymi pieniędzmi”, jakie mieli. „W tym tygodniu zrozumieli, że posiadanie konta to nie to samo, co dostęp do swoich pieniędzy” — powiedział.

Kryptowaluty jako źródło płynności

Eisenmann powiedział, że X4T obsłużył w ciągu 30 dni do początku listopada ponad 10 milionów dolarów lokalnego wolumenu „on-ramp”, choć część tej aktywności poprzedzała upadek Ueno. „Dolar zaczął się odbijać względem guarani w październiku” — powiedział — „a wieści o Ueno przyspieszyły ruch, który już trwał”.

Według Eisenmanna aktywność „biegnie w obu kierunkach”. Niektórzy klienci sprzedawali kryptowaluty za guarani lub dolary, aby pokryć płatności, których nie mogli już zrealizować przez Ueno, podczas gdy „popyt na USDt i USDC jako dolarną formę przechowywania wartości gwałtownie wzrósł”.

Bank Centralny poinformował, że do 9 listopada 93,1% klientów z depozytami w Ueno odzyskało swoje środki, a pozostali nadal czekają na wypłatę. Mimo to zaufanie zostało naruszone: X4T nadal odnotowywał podwyższoną liczbę zapytań online o stablecoiny denominowane w dolarach, a Eisenmann powiedział, że poziom „nie zmienił się istotnie” od tygodnia upadku.

Rhys Hicks, analityk w firmie analitycznej GlobalData, powiedział, że upadek banku cyfrowego pokazał, „jak dużo może pójść źle, gdy ład korporacyjny nie nadąża za wzrostem”.

Mimo to Hicks nie widzi dowodów na masową migrację z paragwajskich banków do stablecoinów. Inne banki „przejęły obciążenie”, zauważył, a ludzie „wydają się być bardziej wściekli” na rząd niż na banki. „Niektórzy konsumenci będą szukać innych sposobów ochrony swoich pieniędzy, ale nie widzę jeszcze przytłaczającego przesunięcia w stronę stablecoinów” — powiedział.

Stary odruch, nowe tory

Poszukiwanie dolarów, gdy wierza w krajowe banki słabnie, to nic nowego. Podczas argentyńskiego kryzysu finansowego w 2001 roku rząd nałożył „corralito”, ograniczając wypłaty gotówki z kont bankowych po panice depozytowej, co udokumentowano w Journal of Financial Crises. W obliczu pogłębiającego się kryzysu związanego z kursem waluty i długiem publicznym rząd później przekonwertował depozyty denominowane w dolarach na pesos, zmniejszając oszczędności ludzi o około 30% z dnia na dzień i jeszcze bardziej podważając zaufanie do systemu bankowego kraju.

Stablecoiny jednak nie są zdecentralizowane i nie są również odizolowane od systemu bankowego. Podczas upadku Silicon Valley Bank w marcu 2023 roku emitent stablecoinów Circle ujawnił, że 3,3 miliarda dolarów rezerw USDC — około 8% całości — było zdeponowanych w tym banku. USDC chwilowo utracił powiązanie i spadł do 86 centów na rynkach wtórnych, po tym jak Circle powiedział, że nie może wypłacić środków — epizod ten został później przeanalizowany w nocie Rezerwy Federalnej.

Praca BIS o stablecoinach i międzynarodowym systemie monetarnym ostrzega, że powszechne używanie tokenów powiązanych z dolarem może stwarzać wyzwania dla suwerenności monetarnej rynków wschodzących.

Hicks powiedział, że stablecoiny mogą stanowić alternatywę w okresach niestabilności politycznej i „niskiego zaufania do lokalnego systemu”, ponieważ są powiązane ze stabilniejszą walutą, taką jak dolar amerykański. Ale jak argumentował, regulatorzy muszą zająć się kwestiami „przejrzystości” i „ochrony konsumenta”, ponieważ posiadacze stablecoinów nie korzystają z tych samych gwarancji depozytów co klienci banków i nie ma banku centralnego, który mógłby wkroczyć i zrekompensować im straty.

Eisenmann powiedział, że spodziewa się, iż ten epizod pobudzi większą „dywersyfikację”, przy czym ludzie będą „rozpraszać swoje pieniądze między banki, gotówkę i aktywa cyfrowe” zamiast polegać na jednej instytucji.

„Jak szybko wróci zaufanie do banków, będzie zależało od tego, jak szybko i przejrzyście władze przeprowadzą postępowanie sanacyjne” — powiedział.