Podczas spotkania town hall stacji ARISE News w Osogbo, stolicy stanu Osun, czołowi kandydaci na gubernatora — Ademola Adeleke z Accord Party i Bola Oyebamiji z APC (AMBO) — skupili się na codziennych kwestiach, które najbardziej obchodzą wyborców: drogach, rolnictwie, edukacji, opiece zdrowotnej, miejscach pracy i bezpieczeństwie. Zamiast wygłaszać długie przemówienia czy czytać z programów wyborczych, kandydaci weszli w bezpośredni dialog z publicznością i odpowiadali na pytania dotyczące przyszłości stanu. Ponieważ wybory gubernatorskie w stanie zaplanowano na sierpień 2026 roku, wymiana ta dała wczesny obraz tego, jak czołowi rywale układają swoje priorytety rozwojowe.

Po wydarzeniu pozostało jednak jedno kluczowe pytanie: gdzie w wizji przyszłości Osun mieści się technologia? Stan podjął realne kroki w kierunku integracji technologicznej — politykę ICT, cyfrowe usługi rządowe i publiczne Wi-Fi — ale technologia często wydaje się odizolowana od sektorów takich jak rolnictwo i edukacja. Prawdziwy potencjał tkwi w zintegrowaniu technologji tak, aby wzmacniała te obszary.

Rolnictwo jako pole próby

Dla Osun bardziej pragmatycznym podejściem niż dążenie do stworzenia huba technologicznego na wzór Lagos byłooby wykorzystanie technologii w istniejących sektorach. Rolnictwo, na które powoływał się AMBO, jest najlepszym przykładem. Obecne administracje koncentrują się na wzmacnianiu rolnictwa i ekspansji agroprzemysłowej, uznając je za fundament gospodarki stanu. Ten nacisk opiera się na realnych podstawach: Osun leży w ramach pasma kakao południowo-zachodniej Nigerii, a Nigeria należy do czołowych światowych producentów kakao.

Ale co czeka rolników po dostarczeniu traktorów i środków produkcji? Nie powinni polegać wyłącznie na przekazywanych z ust do ust wieściach, jeśli chodzi o wskazówki dotyczące upraw czy informacje rynkowe. Prosta cyfrowa platforma rolnicza mogłaby połączyć rolników w jednym miejscu z niezbędnymi zasobami: prognozami pogody, poradami ekspertów, lokalnymi kupcami, dostawcami środków produkcji i finansowaniem.

Wyobraźmy sobie plantatora kakao z Ilesa, który fotografuje porażony chorobą liść i otrzymuje wstępną diagnozę na smartfonie, zanim w ogóle przyjedzie inspektor rolny. Albo rolników sprawdzających ceny rynkowe w czasie rzeczywistym, aby zdecydować, gdzie sprzedać swoje plony, i unikających rozczarowania, gdy po dotarciu na rynek okazuje się, że ceny spadły.

Ogólnostanowy cyfrowy rejestr gospodarstw rolnych mógłby pójść dalej, pomagając rządowi zrozumieć, kto prowadzi uprawy, co uprawia i gdzie się znajduje. Takie oparte na danych podejście umożliwiłoby ukierunkowane wsparcie — nawozy, kredyty i szkolenia — zapewniając, że zasoby trafiają do osób, które potrzebują ich najbardziej. Nigeria ma tu doświadczenie: na początku lat 10. XXI wieku federalny program e-wallet dostarczał dopłaty do nawozów bezpośrednio na telefony komórkowe rolników, ograniczając odpływ środków, który dotykał dystrybucji opartej na dokumentach papierowych.

W ten właśnie sposób technologia może przekształcić gospodarkę agrarną. Nie chodzi o efektowne innowacje; chodzi o wykorzystanie danych, urządzeń mobilnych, obrazów satelitarnych i płatności cyfrowych, aby wzmocnić pozycję rolników, usprawnić podejmowanie decyzji i zwiększyć ich zarobki. Te same zasady można zastosować w innych sektorach w Osun, torując drogę do lepszej, bardziej połączonej przyszłości. Stan już zasygnalizował swoje ambicje, ogłaszając politykę gospodarki cyfrowej i przedstawiając plany zostania wiodącym hubem technologicznym regionu Południowy Zachód.

Drogi i infrastruktura oparte na danych

Drogi to kolejny kluczowy przykład tego, jak technologia może wspierać rozwój. Osun zainwestowało znaczne środki w budowę dróg i mostów, które mają kluczowe znaczenie dla wzrostu stanu. Aby zapewnić, by te aktywa przynosiły wartość w długim terminie, technologia może pomóc odpowiedzieć na krytyczne pytania: które drogi niszczą się najszybciej? Gdzie wypadki zdarzają się najczęściej? Które trasy są niezbędne dla transportu płodów rolnych z gospodarstw na rynki? Które społeczności bywają odcięte przez powodzie?

Gromadząc i analizując te informacje, rząd może nadać priorytet działaniom konserwacyjnym, zamiast czekać, aż drogi całkowicie się zniszczą.

Cyfrowe narzędzia dla opieki zdrowotnej

Usprawnienia opieki zdrowotnej są równie ważne. Obie główne partie polityczne w Osun podkreślają potrzebę poszerzania dostępu do opieki zdrowotnej. Administracja Adeleke twierdzi, że wyremontowała setki ośrodków podstawowej opieki zdrowotnej, natomiast program PROSPER autorstwa AMBO obiecuje wzmocnienie podstawowej opieki zdrowotnej we wszystkich okręgach stanu. Systemy cyfrowe mogą zmaksymalizować skuteczność tych inwestycji: telemedycyna może połączyć wiejskie placówki ze specjalistami, elektroniczna dokumentacja medyczna pacjentów może usprawnić opiekę, a oprogramowanie do zarządzania zapasami może ostrzegać kliniki, gdy kończy się zapas kluczowych leków. Adopcja telemedycyny w Nigerii wyraźnie wzrosła podczas pandemii COVID-19, gdy lockdowny skłoniły kliniki i zdrowotne startupy do konsultacji zdalnych.

Edukacja i możliwości pracy zdalnej

Edukacja również stwarza znaczącą okazję. Dzięki takim uczelniom jak Obafemi Awolowo University i młodej populacji Osun ma potencjał, by poprzez odpowiednie kształcenie zbudować silną gospodarkę cyfrową. Szkolenia w umiejętnościach takich jak programowanie, cyberbezpieczeństwo, analiza danych i marketing cyfrowy mogą pomóc studentom znaleźć wartościową pracę bez przeprowadzki do większych miast, takich jak Lagos. Na poziomie federalnym program Three Million Technical Talent (3MTT) Ministerstwa Komunikacji, Innowacji i Gospodarki Cyfrowej finansuje szkolenia w tych samych kategoriach umiejętności, dając stanowym inicjatywom ogólnokrajowe ramy, do których mogą się podłączyć.

Efektem mógłby być projektant z Osogbo pracujący dla firmy w Londynie, analityk danych z Ile-Ife wspierający przedsiębiorstwa w Lagos i programista z Ilesa tworzący produkty dla klientów z całego świata. W innej części regionu Południowy Zachód konsulat USA otworzył placówkę Ogun Tech Hub „Windows on America", mającą zwiększyć dostęp cyfrowy.

Te możliwości zależą jednak od czynników fundamentalnych: niezawodnego dostępu do energii elektrycznej, przystępnego cenowo internetu, dostępu do finansowania i przyjaznego biznesowi otoczenia. Ograniczenia te mają charakter zarówno lokalny, jak i ogólnokrajowy: Narodowy Plan Szerokopasmowy Nigerii wyznaczył cel 70-procentowej penetracji na 2025 rok, a pokrycie i przystępność cenowa pozostają nierównomierne poza największymi miastami.

Integracja, nie izolacja

Dyskusje o technologii w Osun powinny zatem wykraczać poza kwestię istnienia huba technologicznego. Prawdziwe pytanie brzmi, jak technologia usprawnia kluczowe sektory gospodarki. Rolnictwo może zwiększyć produktywność dzięki agritechowi, małe firmy mogą dotrzeć do szerszych rynków dzięki e-commerce, turystyka może przyciągać odwiedzających przez platformy internetowe, a cyfrowe usługi rządowe mogą oszczędzić mieszkańcom wielogodzinne kolejki w urzędach.

Osun wykazuje potencjał w tych obszarach. Rząd rozważał cyfryzację usług publicznych, administracji gruntowej i publicznego dostępu do internetu, a społeczność innowatorów już zakłada w stanie firmy technologiczne. Wyzwanie polega na włączeniu tych działań w kompleksową strategię gospodarczą.

Polityka technologiczna istniejąca wyłącznie w ramach jednego ministerstwa będzie miała ograniczony efekt. Technologia jest najbardziej wartościowa, gdy jest wpleciona w plany dotyczące rolnictwa, edukacji, opieki zdrowotnej, transportu i usług rządowych.

Nie trzeba stawać się kolejnym Lagos

Osun nie musi stawać się kolejnym Lagos, by wykorzystać technologię. W przeciwieństwie do Lagos, które rozkwita dzięki dużemu sektorowi prywatnemu i rozległemu kapitałowi, Osun może wykorzystać swoje unikalne atuty, aby poprawić efektywność i produktywność. Technologia może pomóc rolnikom skuteczniej produkować i sprzedawać towary, umożliwić lepsze planowanie dróg dzięki analizie danych oraz pozwolić młodym ludziom pracować dla firm na całym świecie, mieszkając w Osun.

Ostatecznie sukces następnego rządu Osun zależeć będzie od tego, czy technologia zostanie zintegrowana z rolnictwem, edukacją, opieką zdrowotną, wsparciem biznesu i świadczeniem usług publicznych. Wczesnym testem będzie pierwszy budżet nowej administracji: czy technologia pojawi się jako konkretne pozycje w alokacjach na rolnictwo, ochronę zdrowia i edukację, a nie tylko jako odrębne głosowanie budżetowe jednego ministerstwa. Gdy technologia stanie się częścią infrastruktury, a nie osobnym sektorem, może poprowadzić stan ku nowocześniejszej gospodarce zakorzenionej w rolnictwie i usługach publicznych.