Stany Zjednoczone przywożą do Asheville w Karolinie Północnej obszerną agendę — tam od 31 sierpnia do 1 września będą gościć ministrów finansów G20 i szefów banków centralnych. Administracja Trumpa zabiega o zobowiązania dotyczące wzrostu gospodarczego, ograniczania nierównowag handlowych, reformy długu suwerennego oraz — najbardziej agresywnie — zjednoczonego frontu, który ma odciąć Iran od jego pozostałych ekonomicznych arterii życiowych.

Wysokiej rangi urzędnik Departamentu Skarbu potwierdził te priorytety w czwartek, opisując spotkanie jako okazję do ponownego skupienia największych gospodarek świata na tym, co administracja uznaje za kluczowe kwestie gospodarcze. To pierwsze duże zgrupowanie ministrów finansów pod amerykańskim przewodnictwem w G20, a Waszyngton wyraźnie zamierza nadać ton. Znaczenie tego forum ma charakter strukturalny: G20 odpowiada za około 85 procent światowego PKB i około dwóch trzecich populacji świata, więc warunki wyznaczane przez jego ścieżkę finansową zwykle wyznaczają ramy debat politycznych daleko poza granicami członków.

Operation Economic Outcast a wymiar aktywów cyfrowych

Działania dyplomatyczne nie rozpoczęły się w tym tygodniu. 24 sierpnia USA uruchomiły to, co nazywają „Operation Economic Outcast” — zakrojoną na szeroką skalę ekspansję ryzyka sankcji wtórnych na wiele sektorów. Objęte nimi branże to technologie, energetyka oraz — co istotne — aktywa cyfrowe.

Przekaz dla partnerów z G20 jest bezpośredni: zetnijcie gospodarcze więzi z Iranem albo ponieście konsekwencje sankcji wtórnych. Dla państw, które utrzymywały pewien poziom handlu z Teheranem, kalkulacja uległa zmianie. Sankcje wtórne w praktyce zmuszają strony trzecie do wyboru między prowadzeniem interesów z amerykańskim systemem finansowym a współpracą z podmiotem objętym sankcjami, a ta dźwignia opiera się na centralnej roli dolara w globalnych płatnościach: instytucje zależne od rozliczeń w dolarach amerykańskich mają niewiele praktycznych sposobów na ominięcie amerykańskiej jurysdykcji.

W miarę jak konflikt między USA a Iranem zbliża się do sześciu miesięcy, Waszyngton eskaluje presję gospodarczą równolegle z wysiłkami dyplomatycznymi. Ceny energii przez cały okres napięcia pozostawały podwyższone, co dodaje pilności szerszej dyskusji G20 o stabilności gospodarczej.

Agenda wzrostu i globalne nierównowagi

Urzędnik Departamentu Skarbu przedstawił agendę skupioną na przyspieszaniu globalnego wzrostu gospodarczego poprzez produktywność i inwestycje, a nie na tym, co administracja postrzega jako subsydiowaną nadprodukcję niektórych partnerów handlowych.

Dyskusja o długu suwerennym dodaje kolejny poziom złożoności. Przy amerykańskim długu narodowym przekraczającym obecnie 40 bilionów dolarów administracja znajduje się w niezręcznej sytuacji, wywierając nacisk na inne kraje w kwestii dyscypliny fiskalnej, sama generując historycznie wysokie deficyty. Mimo to restrukturyzacja długu suwerennego krajów rozwijających się, z których wiele zawdzięcza znaczne kwoty chińskim państwowym kredytodawcom, pozostaje zasadną kwestią wielostronną, a jej pilność wzrosła po serii niewypłacalności i restrukturyzacji od 2020 roku, w tym w Zambii, na Sri Lance i w Ghanie.

Istotną rolę ma również odegrać odporność łańcuchów dostaw — USA naciskają na bardziej konkretne zobowiązania dotyczące dywersyfikacji i odejścia od skoncentrowanych baz produkcyjnych.

Co to oznacza dla rynków kryptowalut

Jawne włączenie aktywów cyfrowych do Operation Economic Outcast oznacza poważną eskalację w sposobie, w jaki USA traktują kryptowaluty w ramach swojej architektury sankcyjnej. Amerykańskie organy sankcyjne wcześniej umieszczały na listach pojedyncze adresy aktywów cyfrowych — pierwsze takie wpisy pochodzą z 2018 roku — ale rozciągnięcie ekspozycji na sankcje wtórne na cały sektor przesuwa to narzędzie od ukierunkowanych wpisów do systemowego ryzyka compliance. Dla giełd działających na skalę międzynarodową posunięcie to oznacza natychmiastową presję compliance. Platformy z użytkownikami w krajach utrzymujących relacje handlowe z Iranem będą musiały wykazać solidne zdolności w zakresie screeningu, w przeciwnym razie ryzykują uznanie ich za podmioty ułatwiające naruszenia.

Grupa Specjalna do spraw Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy (FATF) już wcześniej rozwinęła swoje ramy „travel rule” dla aktywów wirtualnych. Zasada, wymagająca, by dane zleceniodawcy i odbiorcy towarzyszyły transferowi, została po raz pierwszy zastosowana do tradycyjnych przelewów, a w 2019 roku rozszerzona na aktywa wirtualne; impet sterowany przez USA na poziomie G20 mógłby przyspieszyć przyjęcie i egzekwowanie tych wymogów wśród państw członkowskich.

Posiedzenia zastępców 29 i 30 sierpnia prawdopodobnie pokażą, jak duży konsensus istnieje przed spotkaniem ministrów. To właśnie konsensus jest faktycznym ograniczeniem: oświadczenia finansowe G20 to wynegocjowane dokumenty bez wiążącej mocy prawnej, a wcześniejsze zgrupowania pękały na tle języka geopolitycznego — spotkanie ministrów finansów w lutym 2023 roku w Bengaluru zakończyło się podsumowaniem przewodniczącego zamiast wspólnym komunikatem, ponieważ członkowie nie zdołali uzgodnić sformułowań dotyczących wojny na Ukrainie. Sankcje wtórne są natomiast jednostronnym narzędziem USA, które działa niezależnie od tego, czy komunikat je popiera. Jakiekolwiek sygnały zbieżności lub oporu w sprawie sankcji wobec Iranu mogą poruszyć rynki jeszcze przed publikacją formalnego komunikatu.