Członek Zarządu Rezerwy Federalnej Michael S. Barr, głosujący członek Federalnego Komitetu Otwartego Rynku (FOMC), oświadczył 29 września 2026 r., że inflacja w USA pozostaje znacznie powyżej celu FOMC wynoszącego 2 procent i że w jego scenariuszu bazowym „prawdopodobnie potrzebne będą dalsze korekty polityki, aby zapewnić sprowadzenie inflacji do celu w odpowiednim czasie".

W wygłoszonym w Detroit Economic Club w Detroit w stanie Michigan przemówieniu pt. „Warunki gospodarcze i polityka pieniężna" Barr stwierdził, że fala inwestycji napędzająca budowę infrastruktury sztucznej inteligencji (AI) już teraz wywiera „wymierny wpływ na ceny", pogłębiając presję na konsumentów i przedsiębiorstwa ze strony utrzymujących się wysokich cen energii związanych z konfliktem na Bliskim Wschodzie. Wspomniał, że wcześniej we wrześniu FOMC jednogłośnie zgodził się podnieść krótkoterminowe stopy procentowe, i argumentował, że skoro ryzyko dla celu inflacyjnego rośnie, a ryzyka dla rynku pracy maleją, polityka musi zostać przekalibrowana, aby bardziej równomiernie bilansować oba elementy podwójnego mandatu Fed.

Pełny tekst przemówienia jest dostępny na stronie internetowej Zarządu Rezerwy Federalnej pod adresem https://www.federalreserve.gov/newsevents/speech/barr20260929a.htm.

Perspektywa rodzinnych stron: odrodzenie Detroit i jego wyzwania

Barr rozpoczął na znanym sobie gruncie. „Cudownie jest wrócić do Michigan i do tego wspaniałego miasta" – powiedział, zauważając, że od ponad wieku Detroit znajduje się w centrum gospodarki USA, napędzając wzrost i dobrobyt Ameryki, odzwierciedlając jednocześnie głębokie siły, które przekształciły gospodarkę w ostatnich dekadach.

Przedstawiając się jako wieloletni mieszkaniec Michigan, który pracował na rzecz promowania przedsiębiorczości i rozwoju społeczności w Detroit, Barr wskazał na wzrost gospodarczy w dzielnicy Live6, którą planował odwiedzić tego dnia; nowych przedsiębiorców w Newlab i Mezz w Michigan Central; rewitalizację gospodarczą okolicznej dzielnicy Corktown oraz setki przedsiębiorców, którzy współpracowali ze studentami i wykładowcami w ramach Detroit Neighborhood Entrepreneurs Project.

Mi wciąż zmaga się z poważnymi wyzwaniami. Bezrobocie w rejonie Detroit szacuje się na około 11 procent, znacznie więcej niż 5 procent w Michigan i 4,1 procent w USA. Ale przedsiębiorczość – jak powiedział – jest silnikiem tworzenia miejsc pracy: podobnie jak w innych częściach kraju, liczba nowych firm w Detroit wzrosła po pandemii do średnio około 6 000 rocznie, dodając 30 000 miejsc pracy rocznie do gospodarki miasta. Udział nowych firm wśród wszystkich przedsiębiorstw w Detroit przewyższa udział w całym Michigan.

Przemysł motoryzacyjny pozostaje kluczowy dla Detroit i Michigan. Dwanaście procent amerykańskich miejsc pracy w montażu samochodów i produkcji części samochodowych przypada na aglomerację Detroit. Krajowa sprzedaż samochodów silnie rosła w ostatnim czasie, osiągając w sierpniu roczną stopę zannualizowaną 16,8 mln – tempo, które Barr określił jako solidne. Producenci samochodów inwestują w technologię baterii oraz projektowanie i produkcję pojazdów elektrycznych, co tworzy w regionie miejsca pracy dla inżynierów i innych specjalistów z branży high-tech.

Gospodarka krajowa: solidny wzrost mimo serii wstrząsów

Barr powiedział, że aktywność gospodarcza w USA rosła w 2026 r. w solidnym tempie i niedawno nabrała rozpędu. Realny produkt krajowy brutto rósł w pierwszej połowie roku w tempie około 2 procent i jego zdaniem nieco przyspieszy w drugiej połowie.

Określił ten wzrost jako niezwykle odporny, biorąc pod uwagę serię poważnych wstrząsów, jakim gospodarka musiała stawić czoła: pandemię COVID-19, która spowodowała masywne zakłócenia i została zrównoważona wsparciem polityki fiskalnej i pieniężnej; wojnę Rosji przeciwko Ukrainie, która zakłóciła rynki energii i surowców; wzrost cen i zakłócenia w handlu wynikające ze znacznie wyższych ceł importowych wraz z utrzymującą się niepewnością co do ich poziomu; a ostatnio konflikt na Bliskim Wschodzie i jego wpływ na ceny energii. Do tego doszedł skok inwestycji wspierających budowę infrastruktury AI, który w szczególności pobudził popyt na niektóre towary high-tech.

Wszystkie te czynniki – powiedział Barr – przyczyniły się do wzrostu cen, z jakimi mierzą się konsumenci i przedsiębiorstwa, co stanowi dla niego kluczową troskę jako twórcy polityki pieniężnej. Rewolucję technologiczną w dziedzinie AI uznał za poważny problem gospodarczy zarówno dla Michigan, jak i dla całych Stanów Zjednoczonych – problem, nad którym Rezerwa Federalna – i cały kraj – wciąż próbuje zrozumieć jego znaczenie dla amerykańskich firm i pracowników.

Inflacja: pięć i pół roku powyżej celu

Inflacja utrzymuje się powyżej celu FOMC wynoszącego procent od pięciu i pół roku – powiedział Barr. Mierzona indeksem cen wydatków konsumpcyjnych (PCE) – miernikiem, za pomocą którego FOMC definiuje swój cel 2 procent – inflacja gwałtownie wzrosła po pandemii i wraz z eskalacją wojny na Ukrainie, osiągając szczyt w tempie rocznym 7 procent w 2022 r. Znaczące zaostrzenie polityki pieniężnej przez FOMC, wraz z łagodzeniem ograniczeń podażowych, pomogło obniżyć inflację, a na początku 2025 r. znajdowała się ona blisko celu.

Podwyżki ceł w kwietniu 2025 r. podniosły ceny dóbr, ale – jak powiedział Barr – w tamtym czasie było uzasadnione prognozowanie, że cła będą jednorazowym wzrostem cen. Następnie konflikt na Bliskim Wschodzie podniósł jeszcze ceny energii i inflację. Chociaż wpływ ceł mógł osłabnąć, wysokie ceny energii wciąż są z nami, a istnieje znaczna niepewność co do tego, kiedy konflikt, który je napędza, może zostać rozwiązany. Jednocześnie oczywiste jest, że fala inwestycji i związany z nią popyt z budowy infrastruktury AI wywierają wymierny wpływ na ceny.

„Łączny efekt sprawił, że zboczyliśmy z kursu w dążeniu do naszego celu 2 procent" – powiedział Barr.

Chociaż miesięczne odczyty inflacji były w tym okresie inflationistycznym wysoce zmienne, trendy można dostrzec w dłuższych okresach – zauważył: w ciągu ostatnich 20 miesięcy liczy tylko dwa miesiące danych spójnych z inflacją bazową PCE na poziomie 2 procent – miarą wyłączającą zmienne ceny żywności i energii – i nie widzi jeszcze wyraźnego trendu wskazującego na terminowy powrót do 2 procent.

Rynek pracy: solidny, z mniej więcej zrównoważoną podażą i popytem

Podczas gdy inflacja jest znacznie powyżej celu FOMC, silne inwestycje przedsiębiorstw i odporne wydatki konsumentów wspierają solidny rynek pracy. Rok temu, gdy wzrost zatrudnienia zwolnił, a stopa bezrobocia wzrosła, pojawiały się pytania, czy rynek pracy wytrzyma skutki wstrząsów. Od tego czasu stopa bezrobocia poprawiła się, a podaż i popyt na rynku pracy wydają się być w przybliżeniu zrównoważone.

Po stronie podaży pracy – powiedział Barr – niższa imigracja netto zmniejszyła liczbę nowych miejsc pracy potrzebnych do nadążania za wzrostem siły roboczej. Tworzenie miejsc pracy wynosiło w tym roku średnio około 80 000 miesięcznie, blisko rozsądnych szacunków tempa równowagi, a stopa bezrobocia 4,1 procent jest blisko wielu szacunków maksymalnego zrównoważonego zatrudnienia.

Wpływ AI na produktywność: trzy horyzonty czasowe

Kluczowym pytaniem dla polityki pieniężnej, zarówno w krótkim, jak i w dłuższym okresie, będzie – powiedział Barr – wpływ AI na zdolności produkcyjne gospodarki i strukturę rynku pracy. Chociaż istnieją pewne wskazówki, że AI może już być czynnikiem ograniczającym nowe możliwości zatrudnienia dla pracownik na poziomie początkowym w sektorach mocno wystawionych na tę technologię, w całej gospodarce jak dotąd brakuje dowodów na znaczące zwolnienia, a istnieją wyraźne przykłady zwiększania przez AI produktywności wielu pracowników.

Przesłe rewolucje technologiczne zwykle tworzyły więcej – zwykle lepiej wykwalifikowanych – miejsc pracy niż te, które wyparły, ale AI może być bardziej rewolucyjna, a jej skutki mogą być inne. Barr powiedział, że pomocne jest dla niego rozważenie różnych scenariuszy w celu zbadania konsekwencji AI w różnych horyzontach czasowych.

Krótki okres: impuls inwestycyjny i skok cen chipów

W najbliższym roku lub około tego – powiedział Barr – najważniejszymi skutkami budowy infrastruktury AI dla gospodarki USA prawdopodobnie będą silny impuls dla aktywności gospodarczej z tytułu inwestycji rzeczowych przedsiębiorstw oraz skok cen układów scalonych i powiązanego sprzętu. Te wzrosty cen rozprzestrzeniają się na inne produkty wymagające chipów i powiązanych dóbr oraz usług, a pojawiają się ograniczenia podażowe – zwłaszcza dla chipów. Możliwe jest również, że duży impuls, jaki wyceny firm technologicznych dają głównym indeksom giełdowym, z kolei wspiera wydatki tych, którzy wzbogacili się dzięki tym zyskom.

Dłuższy okres: optymizm co do produktywności i poziomu życia

Przechodząc do dłuższego okresu, Barr powiedział, że pozostaje optymistą – o czym mówił w wielu poprzednich przemówieniach – co do potencjału AI do wzmocnienia ludzkiego potencjału, w tym istotnego poprawienia produktywności i podniesienia poziomu życia. Oznaczałoby to, że gospodarka może rosnąć szybciej, a dochód realny może rosnąć bardziej, bez przekładania się na wyższą inflację.

Średni okres: największa niepewność w ciągu najbliższych dwóch do pięciu lat

Tam, gdzie Barr widzi największą niepewność istotną dla decyzji polityki pieniężnej – „nie dziś, ale w przyszłości" – jest to, jak AI wpłynie na gospodarkę w średnim okresie, co zdefiniował jako najbliższe dwa do pięciu lat. Przedstawił trzy kluczowe pytania.

Jak i kiedy materiałizują się zyski produktywności. Ujęcie w prognozie wzrostu produktywności dzięki AI w średnim okresie ma dla niego duży sens biorąc pod uwagę masywne inwestycje i coraz częstsze oznaki adopcji, ale trudno przewidzieć, jak i kiedy te zyski się zmaterializują. Barr wskazał na „efekt krzywej J" – opóźnienie historycznie obserwowane w impulsie z inwestycji technologicznych. Po przyjęciu nowej technologii produktywność może spaść, ponieważ firmy poświęcają zasoby nie tylko na jej wdrożenie, ale także na reorganizację procesów biznesowych – transformację niezbędną do realizacji poprawy produktywności. Podczas gdy adopcja przeszłych technologii zajmowała lata, aby przekształcić sposób pracy, tempo adopcji AI jak dotąd wskazuje, że ta technologia może rozprzestrzeniać się szybciej i mieć szybszy efekt, zwiększając produkcję przynajmniej niektórych sektorach. Niektóre firmy, zwłaszcza w programowaniu komputerowym i branży high-tech, odnotowują szybkie zyski produktywności, ale dla całej gospodarki szerokie zyski produktywności mogą zająć trochę czasu.

Czy zwroty dla inwestorów spełnią oczekiwania. Drugim kluczowym pytaniem jest to, czy inwestorzy zobaczą zwroty z budowy infrastruktury AI zgodne z ich oczekiwaniami, czy też ponowna ocena może doprowadzić do repricingu. Reallocacja inwestycji w tym scenariuszu mogłaby skutkować uderzeniem we wzrost, zarówno z bezpośredniego skutku spadku inwestycji, jak i wtórnych efektów majątkowych. Barr powiedział, że kwestionowanie założeń i badanie scenariuszy pozostaną kluczowe, gdy twórcy polityki będą zmagać się z konsekwencjami tej technologii w nadchodzących latach.

Substytut czy uzupełnienie pracy. Trzecim kluczowym pytaniem jest to, w jakim stopniu AI okaże się substytutem pracy ludzkiej, a w jakim jej uzupełnieniem, i w jakim tempie można oczekiwać zmian na rynku pracy. Już teraz widoczne są sygnały, że AI może być substytutem pracy w niektórych sektorach, zwłaszcza dla młodszych, mniej doświadczonych pracowników; inne dowody wskazują na wzmacniający pracę wpływ AI, co sugeruje bardziej optymistyczne perspektywy dla rynku pracy. Zadania łatwe do automatyzacji, z jasnymi regułami i przewidywalnymi wynikami, mogą doświadczyć szybkiej substytucji pracy, podczas gdy zadania wymagające ludzkiego osądu, zarządzania, koordynacji i relacji, kreatywności lub rezultatów trudnych do zmierzenia mogą doświadczyć raczej wzmocnienia pracy.

Jeśli zmiany na rynku pracy nastąpią szybko, pracownikom będzie trudno się dostosować, a zakłócenia mogą być duże, podczas gdy bardziej stopniowa adopcja może umożliwić bardziej uporządkowane dostosowania. Niemniej jednak – powiedział Barr – społeczeństwo powinno być przygotowane na możliwość poważnych krótkoterminowych zakłóceń na rynku pracy, które trzeba skutecznie zarządzać, aby korzyści z AI zostały zrealizowane w długim okresie. Jeśli AI okaże się zdolna do pracy wypierającej ludzi, skala zakłóceń rynku pracy będzie zależeć częściowo od tego, czy społeczeństwo podejmie niezbędne inwestycje w tworzenie nowych miejsc pracy, szkolenie pracowników, łączenie pracowników z nowymi miejscami pracy i inne działania łagodzące negatywne skutki w długim okresie. „W mojej ocenie teraz jest czas, aby społeczeństwo zaczęło rozważać, jak radzić sobie z tymi potencjalnymi zakłóceniami, podczas gdy adopcja AI znajduje się w stosunkowo wczesnym stadium" – powiedział – „abyśmy mogli zrealizować długoterminowe korzyści dla społeczeństwa".

Barr dodał, że wokół AI podnoszonych jest wiele innych kwestii – bezpieczeństwo, prywatność, kompromisy dla społeczności lokalnych w związku z budową centrów danych, zużycie energii i wody, bezpieczeństwo narodowe oraz odpowiednie polityki rządowe. Te kwestie wykraczają poza kompetencje bankierów centralnych, ale wszyscy powinniśmy je brać pod uwagę.

Konsekwencje dla polityki pieniężnej

Polityka pieniężna nie jest dobrze przystosowana do radzenia sobie ze zmianami strukturalnymi w gospodarce – ponownie podkreślił Barr – i twórcom polityki może być trudno ocć w czasie rzeczywistym, czy zmiany na rynku pracy mają charakter strukturalny, czy cykliczny.

Jeśli gospodarka odnotuje trwały wzrost produktywności, płace i aktywność gospodarcza mogłyby rosnąć bardziej, niż miałoby to miejsce inaczej, bez wywierania presji na wzrost inflacji. Ale jednocześnie popyt na kapitał wzrósłby z powodu wyższych zwrotów z inwestycji, a oszczędności gospodarstw domowych spadłyby w oczekiwaniu silniejszego wzrostu płac realnych, a zatem wyższych dożywotnich dochodów. Zbilansowanie tej zmiany w oszczędnościach i inwestycjach wymagałoby wyższych stóp procentowych w równowadze – co ekonomiści monetarni nazywają wzrostem r* – co z kolei implikuje wyższy poziom stopy politycznej.

W ocenie Barra jest za wcześnie, aby wiedzieć, czy te mechanizmy działają już teraz. „To, co jest teraz jasne, to to, że inflacja jest zbyt wysoka" – powiedział.

Perspektywy polityki

We wrześniu 2026 r. FOMC jednogłośnie zgodził się podnieść krótkoterminowe stopy procentowe, aby wspierać realizację podwójnego mandatu Fed dotyczącego maksymalnego zatrudnienia i stabilnych cen. Przy silnym wzroście gospodarczym i solidnym rynku pracy – powiedział Barr – ryzyko dla osiągnięcia celu inflacyjnego musi być adresowane w odpowiednim czasie. Ryzyko dla celu inflacyjnego wzrosło, a ryzyka dla rynku pracy zmalały, więc polityka musi zostać przekalibrowana do lepszej pozycji, która bardziej równomiernie bilansuje ryzyka obu elementów podwójnego mandatu.

W jego scenariuszu bazowym prawdopodobnie potrzebne będą dalsze korekty polityki, aby zapewnić sprowadzenie inflacji do celu w odpowiednim czasie. „Chcemy wspierać zrównoważony, trwały wzrost na rzecz maksymalnego zatrudnienia, a stabilność cen jest do tego kluczowa" – powiedział. Ewentualne dalsze ruchy zostałyby ustalone przez FOMC na przyszłych posiedzeniach, a nadchodzące odczyty inflacji, trajektoria cen energii związanych z konfliktem na Bliskim Wschodzie oraz ewoluujący wpływ budowy infrastruktury AI na ceny należą do czynników, które Barr wskazał jako najbardziej istotne dla perspektyw inflacyjnych.

Notatki i odniesienia

Barr podkreślił, że poglądy wyrażone w przemówieniu są jego własne i niekoniecznie odzwierciedlają stanowisko jego kolegów z Zarządu Rezerwy Federalnej czy Federalnego Komitetu Otwartego Rynku.

Przemówienie przywołuje następujące badania i wcześniejsze wystąpienia:

• Michael S. Barr, „What Will Artificial Intelligence Mean for the Labor Market and the Economy?" przemówienie wygłoszone na New York Association for Business Economics, Nowy Jork, 17 lutego 2026 r.
• Erik Brynjolfsson, Bharat Chandar i Ruyu Chen, „No Widespread Displacement, but the AI Employment Gap for Young Workers Has Widened to 19%", Stanford Digital Economy Lab, 12 sierpnia 2026 r.
• David Autor, Caroline Chin, Anna M. Salomons i Bryan Seegmiller, „What Makes New Work Different from More Work?" NBER Working Paper No. 34986 (National Bureau of Economic Research, marzec 2026 r.).
• Isabella Loaiza i Roberto Rigobon, „The EPOCH of AI: Human-Machine Complementarities at Work", MIT Sloan Research Paper No. 7236-24 (21 listopada 2024 r.; poprawione 1 października 2025 r.),
• Wilbur Xinyuan Chen, Suraj Srinivasan i Saleh Zakerinia, „Displacement or Complementarity? The Labor Market Impact of Generative AI", Harvard Business School Working Paper No. 25-039 (grudzień 2024 r.).
• Kathryn Bonney, Cory L. Breaux, Emin Dinlersoz, Lucia S. Foster, John C. Haltiwanger i Aditya A. Pande, „The Microstructure of AI Diffusion: Evidence from Firms, Business Functions, and Worker Tasks", NBER Working Paper No. 35141 ( Bureau of Economic Research, kwiecień 2026 r.).
• Michael S. Barr, „Will Artificial Intelligence Broadly Raise Living Standards or Drive Income and Wealth Inequality?" przemówienie wygłoszone na „Next-Gen Financial Inclusion", trzeciej dorocznej Konferencji Inkluzji Finansowej organizowanej przez Zarząd Rezerwy Federalnej, 14 lipca 2026 r.

Źródło: Zarząd Rezerwy Federalnej, „Economic Conditions and Monetary Policy", wystąpienie Gubernatora Michaela S. Barra w Detroit Economic Club, 29 września 2026 r. Pełny tekst: https://www.federalreserve.gov/newsevents/speech/barr20260929a.htm (PDF: https://www.federalreserve.gov/newsevents/speech/files/barr20260929a.pdf)