Dwadzieścia jeden największych instytucji finansowych świata — w tym Goldman Sachs, Bank of America i Citi — zadeklarowało we wtorek utworzenie spółki, która wyemituje stabilną monetę powiązaną z dolarem amerykańskim, z docelowym uruchomieniem w pierwszej połowie 2027 roku.

Konsorcjum more niż podwoiło skalę od czasu, gdy w październiku 2025 roku po raz pierwszy ogłoszono wstępne badania prowadzone przez 10 banków, i obejmuje obecnie Amerykę Północną, Europę, Azję Wschodnią, Bliski Wschód oraz Afrykę. Utworzenie nienazwanej jeszcze spółki, planowane na drugą połowę 2026 roku, pozostaje uzależnione od spełnienia warunków końcowych, zgodnie ze wspólnym oświadczeniem.

Ogłoszenie wywarło presję na kurs akcji Circle, które we wtorek spadły o około 6%, gdy inwestorzy uwzględnili nową konkurencję w postaci wspieranego przez banki stablecoina zamiennego z USDC. Stablecoiny — tokeny powiązane z walutą fiducjarną i zabezpieczone rezerwami — rozwinęły się w rynek liczony w setkach miliardów dolarów, obecnie zdominowany przez USDT firmy Tether i USDC firmy Circle, a banki przyglądały się, jak gracze spoza branży kryptowalut, odVisa po Stripe, budują przepływy płatnicze na tokenach, nad którymi nie mają kontroli.

Czym token jest — a czym nie jest

Przedsięwzięcie nie jest cyfrową walutą banku centralnego. CBDC to bezpośrednie zobowiązanie banku centralnego — cyfrowa gotówka, którą sam Federal Reserve wydałby i którą by gwarantował. Token konsorcjum jest jego przeciwieństwem: prywatnym zobowiązaniem spółki komercyjnej, zabezpieczonym rezerwami, którymi dysponują same banki, bez udziału bilansu Fed.

Rozróżnienie ma szczególne znaczenie w USA, ponieważ prezydent Donald Trump podpisał w styczniu 2025 roku rozporządzenie wykonawcze zakazujące agencjom federalnym opracowywania lub emitowania CBDC, jednocześnie wprost nakazując rządowi wspieranie prywatnych stablecoinów powiązanych z dolarem. Stablecoin emitowany przez bank nie jest więc „przechwycikowym” CBDC — to dokładnie ta alternatywa, którą Waszyngton wybrał zamiast CBDC.

Podstawy regulacyjne stworzyła następnie ustawa GENIUS Act, podpisana w lipcu 2025 roku, która ustanawia federalne zasady dla emitentów płatniczych stablecoinów — w tym wymogi dotyczące rezerw i ujawniania informacji — a w szczególności otwiera drogę dla uprawnionych organizacji bankowych do samodzielnego emitowania stablecoinów. Unijne ramy MiCA, obowiązujące od połowy 2024 roku, stanowią odpowiedni zestaw przepisów w Europie.

Zasięg obejmujący pięć regionów

Z Ameryki Północnej pochodzą Goldman Sachs, Bank of America, Citi, Capital One, Fidelity Investments, PNC Financial Services, Scotiabank, TD Bank Group, Wells Fargo i WisdomTree. Europę reprezentują Santander, BBVA, Commerzbank, Crédit Agricole, Deutsche Bank, Lloyds Banking Group, Rabobank i UBS, natomiast MUFG Bank, Sirius International Holding i Standard Bank obejmują Azję Wschodnią, Bliski Wschód i Afrykę.

Banki zamierzają, aby token był wykorzystywany na rynkach hurtowych, instytucjonalnych i detalicznych, przy czym pierwszymi zastosowaniami mają być płatności transgraniczne i rozliczenia aktywów cyfrowych — obszar, w którym dzisiejszy łańcuch bankowości korespondencyjnej może wymagać dni oraz wielu pośredników na pojedynczy przelew. Po uruchomieniu monety dolarowej w kolejce znajdzie się wersja denominowana w euro, przed pozostałymi walutami G7. Przedsięwzięcie zostało zaprojektowane tak, aby spełniać amerykańską ustawę GENIUS Act oraz — w zakresie stosownym — unijne ramy MiCA.

Pomysł o długiej historii

Koncepcja nie jest nowa. JPMorgan, Bank of America, Citi i Wells Fargo rozważały wspólny token już od 2025 roku, na miesiące przed formalnym ogłoszeniem wysiłków przez początkowe 10 instytucji. JPMorgan — co istotne — nie znalazł się wśród 21 nazwisk na tegotygodniowej liście, choć już prowadzi JPM Coin, wewnętrzny token płatniczy oparty na blockchainie, używany przez jego klientów instytucjonalnych.

Banki nie są jedynymi, którzy budują wspólne szyny płatnicze. W sierpniu 39 stanowych organizacji branży bankowej utworzyło BankChain Alliance, odrębną sieć mającą zapewnić bankom lokalnym i regionalnym dostęp do tokenizowanych depozytów. A w czerwcu partnerzy dystrybucyjni samego Circle — w tym Visa, Mastercard i Stripe — wsparli Open USD, konkurencyjnego stablecoina, co spowodowało spadek kursu akcji Circle.

Boston Consulting Group i Brunswick Group pełnią rolę doradców przedsięwzięcia, choć obie firmy zaznaczają, że nie mają uprawnień do wiązania konsorcjum ani jego członków. Cel grupy pozostaje niezmienny: stabilna moneta dolarowa na rynku w pierwszej połowie 2027 roku — a do tego momentu kluczowymi punktami do obserwacji będą harmonogram wdrażania ustawy GENIUS Act oraz zdolność konsorcjum do spełnienia warunków końcowych.