Zcash okazał się jednym z najbardziej wyróżniających się aktywów w nagłej, szeroko zakrojonej zwyżce na rynku kryptowalut, która w zeszłym tygodniu nabrała wysokiego tempa. Zorientowana na prywatność kryptowaluta, uruchomiona w 2016 roku, zyskała 66% w ciągu ostatnich siedmiu dni, osiągając w poniedziałek najwyższy poziom od ośmiu lat — 841 USD.

Impet zwyżki wzrósł po tym, jak w piątek firma zarządzająca aktywami Grayscale złożyła w Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (SEC) poprawkę, mającą na celu przekształcenie istniejącego Zcash Trust w fundusz notowany na giełdzie (ETF). W razie zatwierdzenia fundusz byłby notowany na Nowojorskiej Giełdzie Papierów Wartościowych pod symbolem ZCSH. Krok ten wpisuje się we wzorzec, przy którego wypracowaniu pomógł Grayscale, przekształcając w styczniu 2024 roku swój flagowy Bitcoin Trust w ETF — zmiana, która wraz z zatwierdzeniem przez SEC spotowych ETF-ów na bitcoina i ether otworzyła na szeroką skalę uregulowany dostęp maklerski do kryptowalut.

Mocne wyniki Zcash przypadają na szerszą zwyżkę na całym rynku. Kryptowaluty rosną gwałtownie od środy, notując wzrosty niespotykane od niemal roku. Ruch ten pomogła wywołać zapowiedź skupu obligacji przez Departament Skarbu, a odnowione poparcie polityczne dla branży oraz fala likwidacji krótkich pozycji dodatkowo podbiły ceny. Bitcoin, największa kryptowaluta pod względem kapitalizacji rynkowej, kontynuował wzrost i w poniedziałek notowany był tuż poniżej 80 000 USD.

Dla Zcash proponowany ETF Grayscale stanowił dodatkowy katalizator. W razie zatwierdzenia fundusz dałby inwestorom uregulowaną możliwość uzyskania ekspozycji na ZEC, natywny token Zcash, za pośrednictwem ich rachunków maklerskich — bez konieczności bezpośredniego kupowania lub utrzymywania tokenu.

Ponadprzeciętne wyniki wznowiły dyskusję o tym, czy Zcash może stać się bardziej wyrazistą alternatywą dla Bitcoina dla inwestorów poszukujących prywatności finansowej. W przeciwieństwie do Bitcoina Zcash pozwala użytkownikom ukrywać szczegóły transakcji — takie jak nadawca, odbiorca i kwota transakcji — za pomocą kryptografii zero-knowledge. Technologia zk-SNARK stojąca za tymi ukrytymi transferami, którą Zcash jako pierwszy wdrożył na dużą skalę, rozprzestrzeniła się później w całej branży, najbardziej widocznie w sieciach skalujących Ethereum znanych jako zk-rollupy.

Zwolennicy Zcash twierdzą, że kryptowaluta przewyższa Bitcoina, oferując jego stałą podaż — Zcash również ogranicza całkowitą emisję do 21 milionów monet — bez publicznego rejestru, oraz że wraz z rozwojem sztucznej inteligencji będzie rosło ryzyko państwowej inwigilacji. „Wielu nazywa go «idealnym Bitcoinem»” — napisał na X Arjun Khemani, kryptograf i inżynier.

Znane głosy ze świata kryptowalut zabierają też głos w sprawie zastosowań Zcash. Podczas piątkowego posiedzenia Komitetu Doradczego ds. Innowacji Komisji Obrotu Kontraktami Terminowymi (CFTC) współzałożyciel Geminiego Tyler Winklevoss wskazał Zcash jako przykład tego, jak programiści mogą wykorzystywać sztuczną inteligencję do wykrywania luk w złożonym kodzie blockchain i wzmacniania sieci, zanim zdążą je wykorzystać podmioty o złych zamiarach.

Najmocniejsza strona Zcash jest zarazem jego największym ograniczeniem. Funkcje prywatności utrudniają giełdom i organom ścigania śledzenie nielegalnych środków, co może czynić Zcash bardziej atrakcyjnym narzędziem prania pieniędzy lub obchodzenia sankcji. Właśnie z tego powodu monety prywatności od dłuższego czasu są pod zwiększoną lupą regulatorów: giełdy na rynkach takich jak Japonia i Korea Południowa wykluczyły z obrotu ZEC i podobne monety pod presją wymogów przeciwdziałania praniu pieniędzy, a globalna Grupa Specjalna do spraw Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy (FATF) wezwała do zaostrzenia nadzoru nad tzw. kryptowalutami zwiększającymi anonimowość. Oczekująca na decyzję SEC ocena konwersji na ZCSH to najnowszy sprawdzian tego, jak regulatorzy ważą prywatność finansową z możliwością śledzenia transakcji.

Ten artykuł ukazał się pierwotnie w serwisie Fortune.com.