Zniszczenia domów i innych zabudowań wywołane pożarami lasów w Stanach Zjednoczonych mogą niemal się potroić do połowy stulecia wraz ze wzrostem temperatur i rozwojem zabudowy — wynika z nowych badań Virginii Iglesias i jej współpracowników. Sezon pożarowy 2026 roku uwypuklił to ryzyko oraz rosnące znaczenie zmniejszania podatności domów i nieruchomości na ogień. Wiele środków zmniejszających ryzyko utraty domu nie musi być prohibicyjnie drogich.

Ciężki zachodni sezon pożarowy 2026 roku

Sezon pożarowy 2026 roku rozpoczął się na znacznej części Zachodu od historycznie niskiej górskiej pokrywy śnieżnej, wczesnych roztopów i wyjątkowych upałów. Pożary wybuchały już, zanim najgorętsze lato w historii kraju nasiliło suszę i wysuszyło roślinność.

Pożar Aspen Acres w Kolorado zniszczył w czerwcu setki zabudowań. W lipcu czterech strażaków zginęło z powodu obrażeń odniesionych, gdy szybko rozprzestrzeniający się pożar Knowles ich osaczył w pobliżu granicy Kolorado i Utah. W sierpniu pożary napędzane wiatrem dotarły do dzielnic Spokane w stanie Waszyngton, uszkadzając ponad 800 domów i zmuszając dziesiątki tysięcy mieszkańców do ewakuacji.

Deszcze podczas letniego sezonu monsunowego w Kolorado pomogły strażakom odzyskiwać teren. W regionie Gór Skalistych pioruny nadal wywoływały pożary, ale opady pomagały utrzymywać wiele z nich w małych rozmiarach mimo temperatur powyżej średniej.

Ta przerwa nie zapobiegła spaleniu ponad 318 000 akrów przez pożary w Kolorado do końca października — niemal dwukrotnie więcej niż średnia roczna tego stanu od 2000 roku. W skali kraju spalona powierzchnia również znacznie przekroczyła średnią. USA spędziły 48 kolejnych dni na poziomie gotowości 5 — najwyższym, co wskazywało, że zasoby do zwalczania pożarów były wyczerpane w całym kraju. Dziesięcioletnia średnia roczna wynosi 25 dni.

Dlaczego ryzyko pożarów rośnie

Ogień jest naturalną i często korzystną częścią wielu ekosystemów, gdzie kształtuje roślinność i wspiera bioróżnorodność. Ale stulecie tłumienia pożarów pozwoliło na nagromadzenie suchej roślinności w lasach, które historycznie paliły się często.

Ocieplenie wywołane działalnością człowieka, w tym związane ze spalaniem paliw kopalnych, zwiększyło tempo, w jakim atmosfera wyprowadza wilgoć z lądu. Proces ten wysusza gleby i roślinność. Badacze szacują, że to wysuszenie niemal podwoiło spaloną powierzchnię w lasach zachodnich USA w latach 1984–2015 w porównaniu z powierzchnią, która spłonęłaby bez antropogenicznych zmian klimatu.

Coraz więcej ludzi mieszka też na terenach dzikiej przyrody i w ich pobliżu, co zwiększa ryzyko dotarcia pożarów do osiedli. Działalność ludzka wydłużyła sezon pożarowy poza lato, kiedy występuje większość pożarów wywołanych piorunami. Linie energetyczne, pojazdy, maszyny, wypalanie odpadów i obozowiska mogą wzniecać pożary przez cały rok.

Razem te czynniki przyczyniły się do niemal czterokrotnego wzrostu rocznej spalanej powierzchni na zachodzie USA od 2000 roku. Przyczyniają się one także do rosnącego zagrożenia ze strony szybko rozprzestrzeniających się pożarów, które mogą przytłoczyć systemy reagowania awaryjnego.

W badaniu z 2024 roku Iglesias i jej współpracownicy wykorzystali zdjęcia satelitarne do pomiaru dziennego przyrostu pożarów na przyległym obszarze USA od 2001 do 2020 roku. Zdefiniowali „szybkie pożary” jako takie, które spaliły ponad 4 000 akrów w ciągu jednego dnia. Te pożary stanowiły jedynie 2,7% analizowanych, ale odpowiadały za 78% udokumentowanych zniszczonych zabudowań i 61% zgłoszonych kosztów gaszenia.

Krótki okres szybkiego przyrostu, często napędzany silnymi wiatrami lub wysoce łatwopalnymi materiałami, może mieć poważne konsekwencje nawet wtedy, gdy ostateczna wielkość pożaru jest stosunkowo niewielka. W wielu ekosystemach pożary stają się też coraz szybsze.

Coraz więcej ludzi i budynków w niebezpieczeństwie

Liczba ludzi i budynków narażonych na pożary lasów w USA wzrosła, co zwiększa potencjał zniszczeń. Od 1945 do 2015 roku zabudowa na terenach o najwyższym ryzyku pożarowym w kraju rozszerzyła się dziesięciokrotnie. Ten wzrost zwiększył ekspozycję ludzi, dodając jednocześnie źródła zapłonu i budynki podatne na spalenie.

Gdy tylko iskry dostaną się do osiedla, ogień może szybko rozprzestrzeniać się z budynku na budynek. Nowe badania zespołu Iglesias wskazują, że bez dodatkowych działań ograniczających ryzyko pożarów roczna liczba zabudowań uszkodzonych lub zniszczonych w całym kraju mogłaby niemal się potroić do połowy stulecia. Badanie szacuje, że między 2026 a 2060 rokiem może zostać utraconych do 449 000 zabudowań.

Badacze odtworzyli historyczne ryzyko pożarowe na podstawie danych o wzorcach zabudowy, spalonej powierzchni i skutkach pożarów. Następnie modelowali przyszłe ryzyko, uwzględniając prognozy pogody, klimatu i gęstości zabudowy.

Badanie wykazało, że około jedna trzecia zachodnich osiedli stojących przed największym przyszłym ryzykiem to społeczności o niskich dochodach. Mieszkańcy tych społeczności mogą mieć trudności z opłaceniem środków ochrony domów, utrzymaniem ubezpieczenia i finansową odbudową po pożarze.

Środki zmniejszające ryzyko

Prognozy wskazują na poważne potencjalne straty, ale rzeczywiste zniszczenia będą zależeć częściowo od decyzji podjętych teraz. Ryzyko zapalenia się domów można zmniejszyć, instalując ognioodporne dachy klasy A — najwyższą klasę odporności ogniowej materiałów dachowych — oraz otwory wentylacyjne odporne na iskry, które zmniejszają szansę, że płonące cząstki dostaną się do budynku.

Usuwanie łatwopalnych odpadów, ściółki, drewna opałowego i roślinności wokół budynków może również zmniejszyć szansę rozprzestrzenienia się ognia na dom. W wielu regionach programy społecznościowe pomagają właścicielom domów o niskich dochodach ograniczać ryzyko pożarowe ich nieruchomości.

Budownictwo odporne na pożary lasów może kosztować mniej, niż wiele osób oczekuje. W badaniu nowej zabudowy mieszkaniowej Iglesias i jej współpracownicy odkryli, że spełnienie dwóch poziomów ochrony ustalonych przez kodeks przeciwpożarowy Kolorado zwiększyło minimalne koszty budowy o około 0,6% i 4,2%. Tańsze materiały i edukacja właścicieli domów mogą uczynić środki odporności bardziej dostępnymi.

Te środki budowlane mogą zmniejszyć, ale nie wyeliminować, ryzyko utraty domu. Poza pojedynczymi budynkami wypalanie kontrolowane i odpowiednio zaprojektowane przerzedzanie lasów mogą ograniczyć materiał palny i zmienić zachowanie ognia, zanim płomienie dotrą do osiedli.

Firmy energetyczne mogą wzmacniać infrastrukturę i zmniejszać prawdopodobieństwo zapłonu, ograniczając jednocześnie zakłócenia wynikające z prewencyjnych wyłączeń prądu. Firmy ubezpieczeniowe mogą nagradzać mierzalne ograniczanie ryzyka i pomagać utrzymać ubezpieczenie w społecznościach dążących do większego bezpieczeństwa. Te podejścia są najbardziej skuteczne, gdy stosuje się je łącznie.

Ryzyko utraty domu zależy od jego konstrukcji, bezpośredniego otoczenia i szerszej okolicy. Nie istnieje jedno rozwiązanie pasujące do każdej społeczności. W miarę wzrostu zagrożenia pożarowego strategie dostosowane do warunków środowiskowych, społecznych i ekonomicznych danego obszaru będą coraz ważniejsze. Ponieważ prognozy badania zakładają brak dodatkowych działań ograniczających ryzyko, tempo, z jakim społeczności, firmy energetyczne, ubezpieczyciele i autorzy kodeksów budowlanych przyjmą te strategie, pomoże określić, czy straty pójdą trajektorią opisaną w badaniu.

Virginia Iglesias jest dyrektorką Earth Lab na Uniwersytecie Kolorado w Boulder.

Ten artykuł został przedrukowany z The Conversation na licencji Creative Commons. Oryginalny artykuł jest dostępny pod adresem Historia została pierwotnie opublikowana na Fortune.com pod adresem https://fortune.com/2026/11/07/fast-fires-wildfires-structures-lost-449000-by-2060/.