AktualnościMakro£74 mln na markowe prezerwatywy? Wielka Brytania musi przestać marnować pieniądze na pomoc zagraniczną

£74 mln na markowe prezerwatywy? Wielka Brytania musi przestać marnować pieniądze na pomoc zagraniczną

Autor: City AM Markets·

Najważniejsze informacje

  • •Andy Burnham i Ed Miliband prywatnie sygnalizowali chęć powrotu do wydawania 0,7 proc. dochodu narodowego na pomoc zagraniczną, co według IFS kosztowałoby około £13 mld rocznie.
  • •Wielka Brytania uczyniła cel 0,7 proc. prawnym zobowiązaniem w 2015 roku, a w 2020 roku obniżyła go do 0,5 proc. w odpowiedzi na presję fiskalną związaną z pandemią.
  • •20 proc. brytyjskiego budżetu pomocowego, czyli £2,8 mld w 2024 roku, wydano na zakwaterowanie i wsparcie osób ubiegających się o azyl w Wielkiej Brytanii.
  • •Wydatki pomocowe przywołane przez Taxpayers' Alliance obejmują £88 mln na program antykoncepcyjny w Pakistanie, £20 mln na szkolenie poborców podatkowych w Etiopii oraz £52 mln na drogę w Gujanie nazwaną drogą donikąd.
  • •Wielka Brytania odpowiedziała na powodzie błyskawiczne i osunięcia ziemi w Nepalu, które zabiły ponad 1 000 osób, początkowym £5 mln i ofertą zespołów ratownictwa kryzysowego.
£74 mln na markowe prezerwatywy? Wielka Brytania musi przestać marnować pieniądze na pomoc zagraniczną

Labour planuje odwrócić cięcia w pomocy zagranicznej, ale historia wydatków Wielkiej Brytanii ujawnia wątpliwe wykorzystanie środków — pisze Anne Strickland, badaczka z Taxpayers' Alliance.

Andy Burnham i Ed Miliband prywatnie zasugerowali, że chcą znaleźć „drogę powrotną” do wydawania 0,7 proc. dochodu narodowego na pomoc zagraniczną. Na razie nie ustalono żadnych ram czasowych, a Downing Street wskazuje na manifest Labour, który obiecuje przywrócenie tego celu dopiero „gdy tylko pozwolą na to warunki fiskalne”. Institute for Fiscal Studies szacuje, że to nieformalne zobowiązanie kosztowałoby około £13 mld rocznie.

Wskaźnik 0,7 proc. nie jest brytyjskim wynalazkiem: wywodzi się z rezolucji Organizacji Narodów Zjednoczonych z 1970 roku, wzywającej bogate państwa do przeznaczania takiej części dochodu narodowego brutto na pomoc rozwojową. Wielka Brytania uczyniła ten cel zobowiązaniem prawnym w 2015 roku za rządów Davida Camerona, a następnie obniżyła go do 0,5 proc. w 2020 roku w odpowiedzi na presję fiskalną wywołaną pandemią — cięcia, które ewentualny powrót do dawnego poziomu teraz odwróciłby.

Wielka Brytania już mierzy się z rekordowo wysokim obciążeniem podatkowym, a wpływy podatkowe przekraczają obecnie £1,1 bln rocznie. Znalezienie kolejnych £13 mld oznaczałoby wyższe podatki, niższe wydatki gdzie indziej albo większe zadłużenie. Biorąc pod uwagę skłonności tego rządu, najbardziej prawdopodobnym rozwiązaniem będzie niemal na pewno połączenie większych wydatków i większego zadłużenia. Tak czy inaczej, £13 mld to poważna cena za politykę opartą na osiąganiu arbitralnego celu, a nie na finansowaniu tego, czego naprawdę wymagają rzeczywiste światowe kryzysy w danym roku.

Gdzie Wielka Brytania wydawała budżet na pomoc zagraniczną?

Patrząc na to, gdzie już trafiają pieniądze, trudno uwierzyć, że te £13 mld zostałoby wykorzystane lepiej. Taxpayers' Alliance ujawniło w zeszłym roku, że £88 mln trafiło na program antykoncepcyjny w Pakistanie, z czego £74 mln wykorzystano konkretnie na promowanie markowych prezerwatyw w sklepach i aptekach. Kolejne £20 mln przeznaczono na szkolenie poborców podatkowych i uproszczenie systemu podatkowego w Etiopii — trudno o bardziej uderzającą ironię, biorąc pod uwagę, że Wielka Brytania ma jeden z najbardziej skomplikowanych kodeksów podatkowych na świecie. W Gujanie £52 mln wydano na budowę drogi przez las deszczowy Amazonii, która została później nazwana drogą donikąd, finansowaną przez program klimatyczny nadzorowany obecnie przez nowego ministra spraw zagranicznych Ed Milibanda. Ostatecznie za wszystko zapłacili brytyjscy podatnicy.

A to jeszcze zanim uwzględni się to, co w ogóle nie trafia do nikogo za granicą. 20 proc. całego budżetu pomocowego — £2,8 mld w 2024 roku — przeznaczono na zakwaterowanie i wsparcie osób ubiegających się o azyl w Wielkiej Brytanii, na podstawie zasad rachunkowych pozwalających Skarbowi Państwa zaliczać to jako rozwój międzynarodowy. Jedna piąta tak zwanej „pomocy zagranicznej” w rzeczywistości nie opuszcza brytyjskich granic.

Podejście od przypadku do przypadku

Zestaw to z kryzysem humanitarnym, który obecnie rozgrywa się w Nepalu. Liczba ofiar śmiertelnych zeszłotygodniowych niszczycielskich powodzi błyskawicznych i osunięć ziemi na granicy Nepal-Chiny przekroczyła 1 000, a tysiące osób nadal są zaginione i trwają działania poszukiwawcze. Odpowiedzią Wielkiej Brytanii było początkowe £5 mln oraz oferta zespołów ratownictwa kryzysowego, ogłoszone w ciągu kilku dni przez Burnhama i Milibanda, a biorąc pod uwagę skalę tego, co wydarzyło się w Nepalu, przekazanie tych pieniędzy było po prostu właściwą decyzją, ponieważ szybka reakcja na rzeczywisty kryzys jest właśnie tym, do czego służy pomoc zagraniczna.

To właśnie jest sens pomocy, właściwie rozumiany. Kryzys taki jak w Nepalu oczywiście zasługuje na wsparcie. Ale polityka oparta na nieustannym osiąganiu z góry ustalonego celu nie pyta o to, czego świat faktycznie potrzebuje w danym roku, tylko o to, ile trzeba wydać, by osiągnąć określony procent. A gdy rzeczywiste nagłe sytuacje, takie jak Nepal, zostaną już uwzględnione, wszystko, co zostaje, i tak musi gdzieś trafić. Właśnie tak powstają drogi donikąd za £52 mln — nie dlatego, że były najlepszym wykorzystaniem pieniędzy, lecz dlatego, że cel wymagał większych wydatków, niż rzeczywiste potrzeby mogły uzasadnić. Zamiast tego należy oceniać pomoc od przypadku do przypadku, a pieniądze trafią tam, gdzie są potrzebne, a nie do arbitralnego celu, o który kolejne rządy spierają się od 15 lat.

Anne Strickland jest badaczką w Taxpayers' Alliance.