Zdecentralizowane finanse wciąż się rozwijają, a projekty wdrażają rozwiązania skalujące warstwy drugiej, aby przezwyciężyć ograniczenia blockchainów. Wiodące protokoły, takie jak Aave, Morpho, GMX i Seamless, wykorzystują sieci takie jak Polygon, Base i Arbitrum, aby zapewnić szybsze transakcje i niższe koszty. Warstwy drugie — sieci takie jak Arbitrum, Base i Polygon, które przetwarzają transakcje poza siecią główną Ethereum, ale rozliczają się na niej — powstały właśnie dlatego, że czas bloku Ethereum wynoszący około 12 sekund oraz opłaty za gaz rosnące przy przeciążeniu sieci czyniły częste, drobne interakcje DeFi nieopłacalnymi. Eksperci branżowi dzielą się spostrzeżeniami na temat praktycznych korzyści, jakie te rozwiązania skalujące przynoszą użytkownikom i protokołom DeFi.

Hyperliquid umożliwia natychmiastowe, tanie transakcje konsumenckie

W firmie Nika zbudowano aplikację konsumencką typu non-custodial, która kieruje kontrakty wieczyste (perpetuals) przez Hyperliquid za pomocą builder codes, a rynki predykcyjne przez Polymarket — obaj partnerzy działają na infrastrukturze warstwy drugiej. Różnica w doświadczeniu użytkownika między aplikacją natywną dla L2 a aplikacją działającą w sieci głównej Ethereum nie jest marginalna — jest strukturalna.

Kierując kontrakty wieczyste do Hyperliquid, Nika od pierwszego dnia odziedziczyła zgodność z silnikiem parowania najlepszych platform perps, bez budowania go we własnym zakresie. L1 Hyperliquid, działający z ekonomią przypominającą L2, rozlicza transakcje w mniej niż sekundę przy opłatach liczonych w ułamkach centa. Dla aplikacji konsumenckiej oznacza to, że użytkownik wykonujący transakcję perp widzi natychmiastowe otwarcie pozycji: bez szacowania gazu, bez stanu oczekiwania i bez podpisu w portfelu, po którym następuje dwuminutowe czekanie na rozliczenie transakcji. Samo skrócenie opóźnień zmienia oczekiwania użytkowników wobec DeFi.

Jeszcze ważniejsza jest redukcja opłat. W sieci głównej Ethereum wykonanie transakcji perp przy umiarkowanym przeciążeniu sieci może kosztować od 15 do 40 dolarów gazu — taka struktura cenowa czyni DeFi niedostępnym dla każdego, kto handluje pozycjami poniżej 1000 dolarów. Na infrastrukturze L2 ta sama transakcja kosztuje mniej niż dolara. Dla aplikacji konsumenckiej nastawionej na urządzenia mobilne, próbującej przyciągnąć użytkowników niezwiązanych głęboko z krypto, przewidywalność opłat to różnica między produktem, który działa, a takim, który nie działa.

Model routingu Niki — budowanie interfejsu, portfela, połączeń międzyłańcuchowych i warstwy AI przy kierowaniu specjalistycznej infrastruktury do partnerów — działa tylko wtedy, gdy infrastruktura, do której kierowany jest ruch, oferuje szybkość i koszty klasy konsumenckiej. Sieci L2 to umożliwiają; bez nich model orkiestratora zawaliłby się pod własnym tarciem.

Perps na warstwie drugiej dorównują szybkością CEX, zachowując transparentność

Zdecentralizowane giełdy kontraktów wieczystych i platformy aktywów syntetycznych to najskuteczniejsze zastosowanie skalowania warstwy drugiej, ponieważ rozwiązują bariery opóźnień i kosztów, które wcześniej zamykały handel wysokiej częstotliwości w scentralizowanych silosach. Przenosząc obliczenia i grupowanie transakcji poza łańcuch przy zachowaniu rozliczeń w warstwie bazowej, protokoły te redukują opłaty za gaz o rzędy wielkości. Ta zmiana umożliwia mikropłatności i złożone zautomatyzowane strategie, które niegdyś były wyłączną domeną instytucjonalnych wielorybów. Gdy płynność migruje na L2, responsywność w końcu dorównuje tradycyjnej aplikacji scentralizowanej, ale z natywną transparentnością zdecentralizowanego rejestru.

Następna faza, napędzana przez zkEVM — rollupy zero-knowledge wykorzystujące dowody ważności do weryfikacji obliczeń na Ethereum — pozwala na bezproblemowe przenoszenie złożonych smart kontraktów do środowisk o wysokiej wydajności bez naruszania gwarancji bezpieczeństwa Ethereum. Dla każdej organizacji działającej w tej przestrzeni wybór L2 to już nie tylko kwestia sieciowa; to kluczowa strategia dostępności danych, która zapewnia, że protokół pozostanie funkcjonalny w okresach ekstremalnej zmienności rynkowej. Faza eksperymentalnej piaskownicy minęła — te warstwy infrastruktury są teraz fundamentami klasy korporacyjnej wymaganymi dla globalnych finansów.

Polygon zamienia Aave w praktyczne narzędzie skarbowe

Uruchomienie Aave na Polygon zamienia przypadki użycia DeFi z teorii w praktykę. Aave na Ethereum oferuje zaawansowane funkcje pożyczkowe, ale opłaty za gaz sprawiają, że nie da się go używać efektywnie kosztowo przy wielkościach transakcji wymaganych w codziennym biznesie. Polygon, pierwotnie uruchomiony jako sidechain proof-of-stake przed dodaniem sieci zkEVM, od dawna gości najbardziej ruchliwe wdrożenia Aave właśnie z tego powodu.

Wdrożenie Aave na Polygon odwraca sytuację. Eksperyment polegał na użyciu Aave na Polygon do zarządzania krótkoterminową płynnością. Praktyczny przypadek użycia: zapasowe USDC leżące w portfelu w oczekiwaniu na wypłatę dla kontrahentów można zdeponować w puli pożyczkowej, aby zdobyć yield, a następnie wypłacić z powrotem do portfela w kilka minut, gdy nadejdzie termin płatności.

Te transakcje kosztują na Polygon mniej niż 30 centów. Te same transakcje na Ethereum kosztowałyby od 15 do 40 dolarów w zależności od przeciążenia sieci w danym momencie — wystarczająco, by zniwelować wszelkie zyski z yieldu. Ta kwota nie uwzględnia nawet tego, jak długo transakcje mogłyby się potwierdzać.

Czasy bloku Polygon oznaczają również, że wypłacone środki są naprawdę dostępne. Na Ethereum teoretycznie płynne środki mogłyby być niezdatne do użycia, ponieważ nie ma pewności, kiedy transakcja potwierdzi się w szczycie przeciążenia.

Rozwiązania warstwy drugiej pozwalają wziąć istniejące aplikacje zbudowane dla graczy rynku kapitałowego i dostosować je do mniejszych skarbców. Korzystanie z Aave (lub dowolnej innej aplikacji DeFi) na Ethereum nie było wykonalne dla małych firm; wdrażanie popularnych protokołów na warstwie drugiej otwiera te same funkcje przy wielkościach transakcji, które mają dla nich znaczenie.

Arbitrum napędza GMX i odblokowuje nowe instrumenty pochodne

Najbardziej zauważalnym wzorcem w DeFi na L2 nie jest pojedynczy projekt, lecz cała migracja płynności i aktywności użytkowników do sieci takich jak Arbitrum i Base, gdzie koszty transakcji spadają z dolarów do ułamków centa. Ta jedna zmiana przekształca to, co jest ekonomicznie wykonalne. Arbitrum, optymistyczny rollup uruchomiony w 2021 roku, stał się jednym z pierwszych większych miejsc, gdzie ta migracja się rozegrała.

GMX na Arbitrum to wyraźny przykład. Przed erą L2 prowadzenie zdecentralizowanej giełdy kontraktów wieczystych w sieci głównej Ethereum było na granicy używalności dla traderów detalicznych, ponieważ opłaty za gaz zjadały pozycje przy mniejszych transakcjach. Po przeniesieniu się GMX na Arbitrum stał się platformą wieczystych kontraktów futures obsługującą miliardy wolumenu przy kosztach transakcji poniżej centa. Traderzy wcześniej wykluczeni cenowo z instrumentów pochodnych on-chain mogli teraz uczestniczyć, a protokół wygenerował setki milionów dolarów opłat dla dostawców płynności, ponieważ ekonomia jednostkowa w końcu zadziałała na dużą skalę.

To jest prawdziwe odblokowanie. L2 nie tylko przyspieszają istniejące DeFi — czynią możliwymi całkowicie nowe kategorie produktów: mikropłatności, rebalansowanie o wysokiej częstotliwości, księgi zleceń on-chain i likwidacje w czasie rzeczywistym bez 50-dolarowych skoków opłat za gaz. Nic z tego nie działa na L1 w dużej skali.

Paralelą jest to, co AI zrobiła dla tworzenia wideo. Przed erą Magic Hour produkcja profesjonalnego wideo wymagała drogiego oprogramowania, godzin montażu i umiejętności technicznych; AI skolapsowała tę strukturę kosztów i otworzyła drzwi milionom nowych twórców. L2 robią to samo dla produktów finansowych — kolapsują koszt uczestnictwa i zwiększają o rzędy wielkości grono tych, którzy mogą budować i korzystać z tych systemów.

Projekty odnoszące sukcesy na L2 nie robią nic koncepcyjnie nowego. Wdrażają pomysły, które zawsze były dobre, ale wcześniej zbyt drogie w realizacji. Przełomy infrastrukturalne nie tworzą nowych pomysłów; sprawiają, że stare pomysły w końcu działają.

Seamless rozszerza lewarowanie dzięki modułowym szynom dłużnym

Wschodzącym trendem wartym obserwacji jest Seamless Protocol na Base. Seamless wykorzystuje pakiet Leverage Tokens, który stosuje złożone taktyki, takie jak powtarzanie pożyczania i redeponowania. Jego kluczowa funkcja pożyczkowa jest teraz wspierana na modułowej infrastrukturze Morpho, co daje zespołowi swobodę skupienia się na samym produkcie zamiast na utrzymywaniu osobnych forków pożyczkowych.

Działanie Seamless na łańcuchu Base zwiększyło jego zdolności operacyjne dzięki wykorzystaniu jednego z najtańszych i najszybszych rozwiązań warstwy drugiej Ethereum. Base — rollup oparty na OP Stack, rozwijany przez Coinbase — od momentu uruchomienia sieci głównej w 2023 roku stał się jedną z najbardziej aktywnych sieci L2 pod względem liczby transakcji. Ma to znaczenie, ponieważ strategie lewarowane DeFi zwykle wymagają wielu wieloetapowych operacji, w tym procedur rebalansowania i zatwierdzania transakcji. Obniżone koszty wykonania stają się istotną częścią procesu, ponieważ zyski z tych działań rosną.

Base podnosi jakość kredytów Morpho i umożliwia bezproblemowe działania

Morpho na Base pokazuje, dlaczego warstwa drugia ma znaczenie wykraczające poza samo obniżanie kosztów transakcji. Morpho zapewnia bezpermitowe rynki pożyczkowe i infrastrukturę vaultów, a Base daje tym interakcjom zgodne z EVM środowisko warstwy drugiej Ethereum zaprojektowane dla tańszych, szybszych transakcji. Morpho obecnie wspiera Base obok Ethereum i innych sieci.

Korzyść jest szczególnie istotna dla DeFi, ponieważ pożyczanie rzadko jest pojedynczą transakcją. Użytkownicy mogą wielokrotnie dostarczać zabezpieczenia, pożyczać, spłacać, wypłacać, rebalansować lub wchodzić w interakcje z vaultami. Gdy koszty wykonania są niższe, te mniejsze i częstsze działania stają się ekonomicznie praktyczne zamiast być zniechęcane przez opłaty transakcyjne. Base rozdziela koszt transakcji na komponenty wykonania L2 i bezpieczeństwa L1, co ilustruje, jak architektura warstwy drugiej zmniejsza obciążenie wykonawcze, rozliczając się nadal w ekosystemie Ethereum.

Przydatna reguła oceny DeFi na warstwie drugiej: technologia skalująca powinna ulepszać sam produkt, a nie jedynie dodawać projektowi kolejną odznakę sieci. Kluczowe kryteria obejmują niższe tarcie interakcji, wystarczającą płynność, niezawodną infrastrukturę i doświadczenie użytkownika, które czyni częstą aktywność on-chain praktyczną. Warstwa drugia odnosi sukces, gdy użytkownicy zauważają, co mogą robić łatwiej — a nie to, która architektura skalująca działa pod spodem.