Członkini Zarządu Europejskiego Banku Centralnego Isabel Schnabel przedstawiła trzy możliwe trasy wprowadzenia bankowych pieniędzy centralnych on-chain, ujmując tę kwestię jako żywy problem polityki dla europejskiej infrastruktury finansowej, a nie odległe ćwiczenie teoretyczne. Ramy te mapują odrębne podejścia do tego, jak pieniądz banku centralnego mógłby współdziałać z systemami rozliczeniowymi opartymi na blockchainie, z których każde niesie inne kompromisy w zakresie bezpieczeństwa, dostępu i złożoności operacyjnej.

Dlaczego EBC bada bankowe pieniądze centralne on-chain

Bankowe pieniądze centralne on-chain to forma zobowiązania banku centralnego, która może być wykorzystywana bezpośrednio w środowiskach rozproszonych rejestrów lub blockchainów do rozliczeń, w przeciwieństwie do konwencjonalnych systemów zapisu księgowego, na których opiera się dzisiejsza infrastruktura płatnicza. To rozróżnienie ma znaczenie, ponieważ tokenizowane aktywa finansowe, w tym tokenizowane obligacje i fundusze, rozliczane są na cyfrowych torach, do których dzisiejszy pieniądz banku centralnego nie ma natywnego dostępu.

Kluczowym pytaniem politycznym w ramach koncepcji Schnabel jest to, czy brak opcji pieniądza banku centralnego na tych samych torach — w miarę jak rynki finansowe coraz częściej eksperymentują z tokenizowanymi aktywami — mógłby skłonić rozliczenia ku prywatnym alternatywom, potencjalnie osłabiając rolę pieniądza publicznego jako kotwicy monetarnej. Szerszy projekt cyfrowego euro EBC, odrębna inicjatywa mająca na celu zapewnienie ogółowi społeczeństwa cyfrowej opcji płatniczej, stanowi instytucjonalne tło, na tle którego oceniane są te trzy ścieżki. Trwające w Europie prace nad finansami cyfrowymi czynią z tego palcy problem projektowy, a nie spekulacyjny.

Trzy ścieżki Schnabel dla wprowadzenia bankowych pieniędzy centralnych on-chain

Ramy identyfikują trzy trasy różnicowane przede wszystkim relacją między bankiem centralnym a użytkownikiem końcowym rozliczeń on-chain, przy czym każda ścieżka stawia przed EBC inne wymagania operacyjne i polityczne.

Pierwsza ścieżka zakłada rozszerzenie dostępu do istniejących systemów rozliczeniowych banku centralnego, tak aby regulowane instytucje finansowe mogły wykorzystywać pieniądz banku centralnego do rozliczania tokenizowanych transakcji. W tym modelu bank centralny nie działa na publicznym blockchainie, lecz łączy swoją istniejącą infrastrukturę z rejestrami o ograniczonym dostępie wykorzystywanymi przez banki i uczestników rynku. Podejście to zachowuje obecny dwuszczeblowy system monetarny — w którym bank centralny rozlicza się bezpośrednio z bankami, a pieniądz banków komercyjnych służy publiczności — umożliwiając jednocześnie rozliczenia cyfrowe, bez konieczności emitowania przez EBC nowego typu zobowiązania.

Druga ścieżka koncentruje się na emisji hurtowej cyfrowej waluty banku centralnego (CBDC), formy cyfrowego pieniądza banku centralnego ograniczonej do instytucji finansowych. Hurtowa CBDC byłaby natywnym instrumentem on-chain, co oznacza, że istniałaby i przemieszczałaby się bezpośrednio na rozproszonym rejestrze. Ten model oferuje ściślejszą integrację z rynkami tokenizowanych aktywów, ale wymaga, aby bank centralny zarządzał nowym typem zobowiązania na nieznanej sobie infrastrukturze. Szybkie zatwierdzenia regulacyjne dla produktów lewarowanych aktywów cyfrowych w Stanach Zjednoczonych pokazują, jak szybko ewoluuje krajobraz konkurencyjny instytucjonalnych finansów cyfrowych, dodając pilności europejskim wyborom projektowym.

Trzecia ścieżka bada tokenizowane pieniądze banków komercyjnych zabezpieczone rezerwami banku centralnego, czasem nazywane modelem syntetycznym lub zabezpieczonym. Instytucje prywatne emitowałyby tokeny on-chain w pełni pokryte rezerwami banku centralnego, zachowując rolę pieniądza publicznego jako ostatecznej kotwicy, bez konieczności bezpośredniego zarządzania przez bank centralny infrastrukturą on-chain. Ta trasa przenosi większą odpowiedzialność operacyjną na sektor prywatny, zachowując jednocześnie nadzór publiczny poprzez wymogi rezerwowe.

Co trzy trasy mogą oznaczać dla europejskiego rynku finansów cyfrowych

Trzy ścieżki różnią się najbardziej w dwóch wymiarach: jak blisko bank centralny znajdowałby się wobec aktywności on-chain i jak szeroko dostępny byłby powstały instrument. Pierwsza ścieżka stawia przed EBC najmniejsze wymagania operacyjne, ale może oferować najmniejszą interoperacyjność z nowszymi środowiskami blockchain. Ścieżka hurtowej CBDC oferuje najściślejszą integrację, ale wymaga, aby bank centralny stał się bezpośrednim uczestnikiem infrastruktury rejestru. Ścieżka tokenów zabezpieczonych rozkłada ryzyko operacyjne, ale wprowadza zależność od prywatnych pośredników w funkcji historycznie związanej z instytucjami publiczn.

Kwestie bezpieczeństwa i prywatności przebiegają również odmiennie w każdej z opcji. Natywny instrument banku centralnego oferuje najsilniejsze gwarancje ostateczności rozliczenia, ponieważ nie występuje ryzyko kontrahenta. Tokeny zabezpieczone wprowadzają co najmniej jedną warstwę prywatnej pośrednictwa, tworząc potencjalne punkty awarii, które nie istnieją przy bezpośredniej emisji banku centralnego.

Te napięcia projektowe rezonują z debatami już widocznymi na instytucjonalnych rynkach kryptowalut, gdzie przepływy instytucjonalne do produktów opartych na Ethereum odzwierciedlają rosnący popyt na rozliczenia w publicznych blockchainach, którego istniejąca infrastruktura monetarna nie jest w stanie w pełni obsłużyć. Na dużą skalę skarbcowe ruchy instytucjonalne w aktywa cyfrowe, takie jak publiczny skarbiec Evernorth o wartości 473 milionów XRP, dodatkowo ilustrują skalę aktywności sektora prywatnego, którą spójny framework bankowych pieniędzy centralnych on-chain musiałby uwzględnić.

Ramy Schnabel, opublikowane w ramach wystąpień zarządu EBC, nie ogłaszają preferowanej trasy ani harmonogramu. Sygnalizują raczej, że EBC systematycznie mapuje przestrzeń projektową przed zobowiązaniem się do jakiejkolwiek architektury. Najbardziej doniosłym krótkoterminowym wydarzeniem dla europejskiego rynku finansów cyfrowych będzie to, czy EBC przeniesie którąkolwiek z tych ścieżek do formalnego strumienia pracy technicznej lub politycznej, i czy praca ta będzie zgodna z szerszym trwającym programem cyfrowego euro.

Zastrzeżenie: Niniejszy artykuł ma wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowi porady finansowej ani inwestycyjnej. Rynki kryptowalut i aktywów cyfrowych wiążą się ze znaczącym ryzykiem. Zawsze przeprowadzaj własne badania przed podjęciem decyzji.