Na łamach Marginal Revolution Tyler Cowen wyróżnia nowy artykuł opublikowany w Econometrica autorstwa Marka Aguiara, Benjamina Molla i Floriana Scheuera, zatytułowany „Putting the Finance into Public Finance: A Theory of Capital Gains Taxation”. Econometrica to jedno z czołowych recenzowanych czasopism ekonomicznych, a artykuł wpisuje się bezpośrednio w trwającą debatę polityczną: w ostatnich latach kilka propozycji w USA zakładało opodatkowanie niezrealizowanych zysków kapitałowych lub wprowadzenie corocznego podatku majątkowego, a wiele krajów europejskich eksperymentowało z podatkami majątkowymi, przy czym niektóre — w szczególności Francja, Niemcy i Szwecja — w ostatnich dekadach je uchyliły albo ograniczyły.

Streszczenie artykułu brzmi następująco:

Standardowa teoria optymalnego opodatkowania kapitału abstrahuje od modelowania cen aktywów, co czyni ją nieodpowiednią do rozważania opodatkowania zysków kapitałowych i majątku. Autorzy badają optymalne opodatkowanie redystrybucyjne w warunkach wahania cen aktywów, przyjmując nowoczesne ujęcie finansowe, zgodnie z którym ceny aktywów wahają się nie tylko z powodu zmieniających się przepływów pieniężnych, lecz także z uwagi na inne czynniki („stopy dyskontowe”). Pokazują, że połączenie podatku od zysków kapitałowych rozliczanego przy realizacji z podatkiem od przepływów pieniężnych realizuje optymalną alokację niezależnie od źródła wahań cen aktywów. Co więcej, podatek od zysków kapitałowych unika zniekształceń w doborze portfela (tzw. efektu zablokowania), kierując się na całkowite transakcje netto, a nie na zyski ze sprzedaży pojedynczych aktywów. Wyniki te stoją w sprzeczności zarówno z klasyczną koncepcją kompleksowego podatku dochodowego Haiga-Simonsa, jak i z ostatnimi propozycjami podatków majątkowych lub podatku od naliczanych (accrual-based) zysków kapitałowych.

Wspomniany w streszczeniu „efekt zablokowania” (lock-in effect) to od dawna znany problem polityki podatkowej: gdy zyski kapitałowe są opodatkowywane dopiero przy sprzedaży, inwestorzy mają motywację do zatrzymywania skyokuwertowanych aktywów w celu odroczenia podatku, co może zniekształcać alokację portfela. Wkładem artykułu jest wykazanie, że podatek od zysków kapitałowych zaprojektowany tak, by obejmował całkowite transakcje netto, a nie zyski ze sprzedaży pojedynczych aktywów, pozwala ominąć ten problem.

Wniosek Cowena z artykułu: „Podatki majątkowe przegrywają to porównanie”.

Źródło: Marginal Revolution, Capital gains vs. wealth taxes. Artykuł: Econometrica, forthcoming.