Zaproponowany jednorazowy podatek od kalifornijskich miliarderów przyniósłby znacznie mniej, niż wskazywały wcześniejsze prognozy, i najprawdopodobniej oznaczałby dla stanu netto stratę fiskalną po uwzględnieniu dotychczasowych wpływów podatkowych — zgodnie z nowym artykułem roboczym autorstwa Benjamina Jarosa i Joshuy Rauha opublikowanym przez National Bureau of Economic Research (NBER), non-profitową organizację badawczą rozpowszechniającą artykuły robocze ekonomistów akademickich. Artykuły robocze są dystrybuowane w celu dyskusji i komentarzy, a nie podlegają recenzji, więc wyniki stanowią analizę autorów, a nie rezultat oceniony przez czasopismo. Artykuł roboczy jest dostępny na stronie internetowej NBER.

Artykuł bada wpływ 2026 California Billionaire Tax Act na wpływy podatkowe i migrację — przepisu, który nałożyłby jednorazowy 5-procentowy podatek na światowy majątek osób posiadających więcej niż 1 miliard dolarów, niezależnie od miejsca położenia ich aktywów.

Aby osować, jak podatek działałby w praktyce, autorzy korzystają z danych z listy miliarderów Forbesa, doniesień prasowych szczegółowo opisujących posiadania mieszkaniowych nieruchomości kalifornijskich miliarderów oraz publicznych ogłoszeń o wyjazdach miliarderów ze stanu. Łącząc zaobserwowane relokacje z danymi o majątku, badanie stosuje kilka różnych metodologii do modelowania reakcji behawioralnej na podatek oraz wywołanej nim utraty wpływów.

Jeszcze przed uwzględnieniem zmniejszenia innych baz podatkowych, takich jak podatek dochodowy, badanie szacuje, że ustawa przyniosłaby około 30 miliardów dolarów, w przedziale od 28 do 36 miliardów dolarów. Ta kwota to mniej niż jedna trzecia 100 miliardów dolarów przewidywanych dla tego podatku przez Galle i in. (2025). Według autorów różnica między tymi dwoma szacunkami zależy od tego, ile bazy podatkowej nadal będzie w Kalifornii, gdy podatek stanie się wymagalny.

Niższy szacunek uwzględnia kilka korekt. Odzwierciedla publicznie potwierdzoną migrację podatników, która już usunęła blisko 30 procent bazy podatku od majątku ustawy, stosuje dyskonto uwzględniające przetrwanie procesów sądowych do pozostałej bazy i jest walidowany w odniesieniu do literatury dotyczącej elastyczności bazy podatku od majątku.

Migracja jest kluczowa dla rachunków w artykule, ponieważ każde potwierdzone odejście usuwa część jednorazowej bazy podatkowej wraz z trwałym strumieniem płatności podatku dochodowego. Autorzy szacują, że kalifornijscy miliarderzy płacą od 3,3 do 5,8 miliarda dolarów rocznie stanowego podatku dochodowego. Ponieważ podatek od majątku byłby pobierany tylko raz, wartość bieżąca trwale utraconych wpływów z podatku dochodowego od wyjeżdżających przewyższy jednorazowe wpływy z podatku od majątku, co daje dla stanu wartość bieżącą netto równą ujemnym 38,9 miliarda dolarów.

Wniosek wydaje się odporny na szeroki zakres założeń. W 100 000 symulowanych kombinacji wyników wpływów i stóp dyskontowych 85 procent wiarygodnych scenariuszy daje ujemną wartość bieżącą netto wpływów stanowych. Łącznie wyniki potwierdzają ocenę autorów, że podatek najprawdopodobniej zmniejszy, a nie zwiększy, całkowite wpływy stanu. Dwie zmienne warte obserwacji to migracja i procesy sądowe: dodatkowe potwierdzone wyjazdy dodatkowoniejszą bazę względem blisko 30 procent już utraconych, a dyskonto uwzględniające przetrwanie procesów sądowych odzwierciedla możliwość, że wyzwania prawne uniemożliwią kiedykolwiek pobranie podatku.

Wyniki zostały omówione na blogu ekonomicznym Marginal Revolution 19 października 2026 roku, gdzie wpis zakończono słowami: „Overall this issue is a good litmus test for who still thinks like an economist.”