Według najnowszych zarejestrowanych danych Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW) Nigeria otrzymała około 59 miliardów dolarów napływu aktywów kryptoowych między lipcem 2023 a czerwcem 2024. Tymczasem publiczny monitor węzłów Ethereum, Ethernodes, wymienia jedynie około 28 węzłów na całym kontynencie afrykańskim, na około 8000 na świecie. Węzły to komputery, na których działa blockchain, taki jak Ethereum. Prowadzenie węzła pozwala jego operatorowi bezpośrednio weryfikować transakcje względem zapisów blockchaina, zamiast polegać na usłudze strony trzeciej.

Afrykańscy użytkownicy błyskawicznie przyswajają tę technologię, ale ustalenie, kto obsługuje leżącą pod nią infrastrukturę, jest znacznie trudniejsze.

Nigeria stanowi najjaśniejszy przykład. Kraj ten odpowiada za około 60% napływu stablecoinów do Afryki Subsaharyjskiej od 2019 roku, jak podał MFW w raporcie z 16 czerwca. Fundusz powiązał ten popyt z gwałtownym spadkiem nairy, wysoką inflacją i ograniczonym dostępem do wymiany walutowej w latach 2023–2024.

Co stoi pod transferem USDT?

Stablecoiny, takie jak USDT firmy Tether i USDC firmy Circle, to tokeny powiązane z dolarem amerykańskim. Wysłanie takiego tokena z telefonu w Lagos lub Nairobi angażuje jednocześnie kilka warstw: sam blockchain, węzeł łączący portfel z blockchainem, serwery chmurowe hostujące aplikację oraz firmę, która wyemitowała token. Zakłócenie na którejkolwiek z tych warstw może przerwać transfer, dlatego tożsamość każdego operatora ma znaczenie.

Większość aplikacji nie prowadzi własnych węzłów. Dokumentacja Ethereum zauważa, żeeloperzy często wynajmują dostęp u dostawców takich jak Alchemy, Infura, QuickNode czy Blockdaemon, co centralizuje część każdego produktu zbudowanego w ten sposób. Ta sama dokumentacja dodaje, że zmiana dostawcy to zwykle zmiana jednej linii kodu. Technext nie znalazł publicznych informacji o tym, z jakich dostawców korzystają afrykańskie firmy kryptoowe.

Ile węzłów Ethereum ma Afryka?

Ethernodes wymienia około 28 węzłów warstwy wykonawczej w Afryce, czyli około 0,3% liczby globalnej. Przewodzi RPA z 13 węzłami, za nim Mauritius z dziewięcioma. Nigeria ma cztery, wszystkie w Lagos, a na dzień 9 października tylko jeden był w pełni zsynchronizowany z siecią. Mali i Algieria mają po jednym. Kenia, Egipt i Ghana w ogóle nie figurują.

Dla porównania Stany Zjednoczone hostują 2398 węzłów, a Niemcy 1109. W warstwie konsensusu, której węzły uzgadniają, które bloki są dodawane, pojawiają się jedynie RPA (30) i Mauritius (11), na około 5800 na świecie.

Monitor może pomijać węzły, a hosting chmurowy może zasłaniać ich rzeczywistą lokalizację. Liczby wskazują, gdzie węzły pozornie działają, a nie kto kontroluje sieć.

Emitenci krypto również siedzą za granicą

MFW stwierdza, że powszechne używanie stablecoinów denominowanych w dolarach amerykańskich może przypominać cyfrową dolaryzację i ostrzega, że może ona osłabić transmisję krajowej polityki pieniężnej poprzez zmniejszenie popytu na nairę.

Tether wchodzi na rynek dystrybucji w Afryce. Zainwestował w kenijską firmę Kotani Pay, która łączy użytkowników kryptowalut z lokalnymi kanałami płatności. Ogłosił także plany ze Shiga, fintechem z Abu Zabi, dotyczące budowy produktów samorozdzielczych (self-custodial) dla Afryki i Rady Współpracy Zatoki w oparciu o open-source'owy Wallet Development Kit firmy Tether.

Tether nie podał nazwy żadnego banku ani fintechu, który zgodził się wdrożyć Pulse, swój produkt instytucjonalny, według crypto.news.

Afrykańskie firmy obsługują ostatni etap

Stablecoiny są użyteczne tylko wtedy, gdy ludzie mogą wymienić je na lokalną walutę. On-ramp zamienia walutę lokalną na stablecoiny, a off-ramp — odwrotnie. Ten etap obsługują głównie afrykańskie firmy. Onafriq prowadzi sieć płatniczą łączącą banki, operatorów pieniądza mobilnego i sprzedawców w ponad 40 rynkach afrykańskich.

Circle informuje, że Onafriq rozlicza teraz transakcje w USDC za pośrednictwem tej sieci. Circle ma relacje handlowe z Onafriq.

Podobną działalność prowadzą Kotani Pay, Yellow Card i Quidax. Żadna z nich nie obsługuje Ethereum ani nie emituje USDT ani USDC.

Kto jest właścicielem budynków?

Mapowanie z czerwca 2026, wykonane przez brytyjską firmę doradczą Data Landscapers, prześledziło 306 centrów danych w46 krajach Afryki Subsaharyjskiej aż do ich ostatecznych właścicieli. 213 z nich, czyli 70%, uznano za kontrolowane przez Afrykę. Operatorzy kontrolowani z USA prowadzili 39, czyli 13%, głównie w RPA, Nigerii i Kenii.

Hiper skalery, czyli wielcy globalni dostawcy usług chmurowych, byli obecni w 112 z 213 obiektów kontrolowanych przez Afrykę, co stanowi 53%.

Autorzy opisują tę pracę jako analizę roboczą: została opracowana przy użyciu narzędzi AI i ich własnej klasyfikacji, a wersja z kwietnia doprowadziła do przeciwnego wniosku.

W Nigerii 21 z 25 centrów danych kraju znajduje się w Lagos, według Intelpoint, jednostki badawczej Techpoint Africa, w artykule z lutego 2026.

Czy afrykańskie firmy mogą zmienić dostawców?

Autorzy zbioru danych zauważają, że właściciel budynku nie jest jedyną stroną mającą wpływ. Posiada go również najemcy, pożyczkodawcy i dostawcy sprzętu.

Dokumentacja Ethereum mówi, że dostawców węzłów można wymienić jedną linią kodu. Czy afrykańskie firmy mogą równie łatwo zmienić kontrakty chmurowe i płynność stablecoinów — nie udokumentowano.