Senator Eric Schmitt uit Missouri werd deze week in een bericht van Axios gepresenteerd als iemand die “aandacht trok” als mogelijke running mate voor de presidentscampagne van JD Vance in 2028. Enkele uren later kreeg Schmitt echter zware kritiek tijdens een hoorzitting in de Senaat nadat hij had geprobeerd een meineedbeschuldiging tegen voormalig special counsel Jack Smith te onderbouwen. Een verklaring voor het Congres wordt onder ede afgelegd, en opzettelijk valse verklaringen aan wetgevers kunnen worden doorverwezen voor strafvervolging — het juridische gewicht achter de beschuldiging die Schmitt najoeg.

Smith, een voormalig federaal aanklager die eerder oorlogsmisdaden en publieke corruptie behandelde, werd in november 2022 benoemd tot special counsel om de onderzoeken van het ministerie van Justitie naar Trumps omgang met geheime documenten en de poging om de verkiezing van 2020 om te draaien te leiden. Het beleid van het ministerie van Justitie verhindert de vervolging van een zittende president, en die zaken werden geseponeerd nadat Trump de verkiezing van 2024 won — waardoor Smith publiekelijk verantwoording over zijn werk moest afleggen in plaats van het aan een jury voor te leggen.

Schmitt hield borden omhoog met sms-berichten tussen Smith en leden van zijn team. Hij betoogde dat Smith had gelogen toen hij zei dat hij in februari 2024 niet in Atlanta was voor een wedstrijd van de Atlanta Hawks. Schmitt, zijn medewerkers en andere Republikeinse senatoren hadden zowel de teams als de steden verkeerd geïdentificeerd. Smith was in College Park, Maryland, geweest om de Iowa Hawkeyes tegen de University of Maryland te zien spelen, aldus berichten over de confrontatie.

De Democratische senator Amy Klobuchar bekritiseerde Schmitt omdat hij Smith een “dirtbag” noemde en tegelijkertijd de betreffende teams en locaties verkeerd had. De Republikein senator Katie Britt, naast Schmitt gezeten, leek geschokt tijdens de confrontatie in een MSNOW-clip die later viraal ging. Het moment werd ook gedeeld in berichten op X, X en X.

Zelfs als Smith die dag in Atlanta was geweest, zou Schmitts bredere theorie nog aanzienlijke veronderstellingen hebben vereist. Het argument draaide om de procureur-generaal van Fulton County, Fani Willis — de aanklager uit Georgia die in 2023 een zaken zorgde tegen Trump en meer dan een dozen bondgenoten wegens pogingen om zijn nederlaag in 2020 ongedaan te maken — en haar publieke erkenning van haar relatie met haar special counsel, Nathan Wade. Schmitt suggereerde dat Smiths vermeende aanwezigheid in dezelfde stad voor een basketbalwedstrijd erop wees dat hij Willis probeerde te ontmoeten. De confrontatie werd het dominante focuspunt van de berichtgeving en overschaduwde de rest van de.

De hoorzitting had al bredere politieke vragen opgeroepen voor Republikeinen omdat deze iets meer dan een maand voor de tussentijdse verkiezingen plaatsvond. Critici betoogden dat het houden van de zitting signaleerde dat Republikeinen prioriteit gaven aan aanvallen op vermeende vijanden van voormalig president Donald Trump boven kwesties als inflatie, benzineprijzen, de oorlog in Iran en overheids-corruptie. Het was de derde keer dat Smith voor het Congres verscheen om vragen over zijn onderzoeken te beantwoorden, en de hoorzitting leverde weinig nieuwe informatie op.

Meerdere Republikeinse presidentskandidaten gebruikten de hoorzitting om Smith te bekritiseren. Senator Ted Cruz bood Smith “gelukwensen” aan en zei vervolgens dat hij was “geslaagd waar Richard Nixon faalde, namelijk het ministerie van Justitie wapenen om je politieke tegenstanders achteraan te zitten.” Nixon trad in 1974 af naar aanleiding van het Watergate-schandaal, waarin zijn regering probeerde overheidsinstanties in te zetten tegen politieke rivalen.

Republikeinen richtten zich ook sterk op Smiths verkrijging van telefoontolgegevens van enkele Republikeinse senatoren tijdens zijn onderzoek naar Trump en de bestorming van 6 januari. Smith verklaarde onder ede dat het verkrijgen van dergelijke gegevens legaal en gebruikelijk is in complexe onderzoeken. De gegevens bevatten niet de inhoud van de telefoongesprekken van de senatoren. Ze bestonden alleen uit metadata, waaronder wanneer gesprekken werden gevoerd en hoe lang ze duurden.

Het geschil ontvouwde zich terwijl Amerikanen ook te maken hadden met zorgen over surveillance-technologie, waaronder Flock-camera's — geautomatiseerde kentekenlezers die voertuigbewegingen registreren en nu in duizenden Amerikaanse gemeenschappen worden gebruikt — en de mogelijke toepassingen van kunstmatige intelligentie. De hoorzitting zette Republikeinse senatoren — van wie velen multimiljon zijn — dus op de televisie terwijl ze bezwaar maakten tegen onderzoekers die hun telefoongegevens bekeken tijdens een strafonderzoek, terwijl kiezers ook met economische druk te maken hadden.

Smiths verklaring werd het meest bepalende deel van de hoorzitting. De voormalig aanklager verdedigde het onderzoek op een weloverwogen en directe manier, ondanks de politieke vijandigheid die hem werd getoond. Hij zei dat zijn onderzoek bewijs had geleverd dat Trump ernstige misdrijven had begaan en had geprobeerd de uitslag van de verkiezing van 2020 om te draaien.

“Ons onderzoek heeft bewijs opgeleverd buiten redelijke twijfel dat president Trump ernstige misdrijven tegen ons land heeft begaan,” zei Smith. “In plaats van zijn nederlaag bij de presidentsverkiezing van 2020 te accepteren, maakte president Trump deel uit van een crimineel plan om de uitslag om te draaien en de wettige machtsoverdracht te verhinderen.”

Smith zei ook dat hij het onbegrijpelijk vond dat Republikeinen nu zo'n vijandige houding aannamen, omdat enkele van de sterkste getuigen in de zaak van 6 januari Republikeinse functionarissen waren, waaronder functionarissen van de Trump-regering, functionarissen van staten en leden van het Congres.

Tijdens de hoorzitting uitte de senator uit South Carolina, Darline Graham, haar verontwaardiging dat onderzoekers de telefoongegevens van haar overleden broer, Lindsey Graham, hadden bekeken. Smith antwoordde dat Graham geen doelwit van het onderzoek was geweest.

“Gelooft u echt dat Lindsey bewijs zou hebben vernietigd dat niet eens in zijn bezit was?” vroeg ze.

“Nee,” antwoordde Smith. “Ik geloof dat uw broer een patriottische ambtenaar was. Hij was geen doelwit van ons onderzoek, en in feite zou hij waarschijnlijk een getuige zijn geweest in onze zaak [tegen Trump].”

Smith beschreef ook wat volgens hem was gebeurd sinds Trump in januari 2025 terugkeerde als president. “De geschiedenis leert dat de rechtsstaat zelden in één keer wordt vernietigd,” zei hij. “Vaak wordt deze verzwakt door aanvallen op de instellingen en de ambtenaren die hebben gezworen deze te hoeden. Sinds januari 2025 zijn we getuige geweest van precies zo'n poging.”

De verklaring plaatste de Republikeinse kritiek op Smith in de context van zorgen bij miljoenen kiezers over Trump. Trumps sterkste aanhangers accepteren mogelijk de claims die door de MAGA-beweging worden verspreid over Smith, de verkiezing van 2020 en Trumps vermeende misdrijven. Andere kiezers die Trump in 2024 steunden, hadden eerder niet op hem gestemd en deden dat omdat zij geloofden dat hij de economie zou verbeteren.

Sommige van die kiezers steunden mogelijk niet Trumps viering van de bestormers, geloofden dat hij de verkiezing van 2020 had gewonnen of verwierpen de conclusie dat hij misdrijven had begaan. Desondanks stemden ze op hem, in sommige gevallen met tegenzin, een periode van economische tegenspoed, omdat zij verwachtten dat zijn beleid hun omstandigheden zou verbeteren.

De hoorzitting riep daarom opnieuw de vraag op of het benadrukken van Trumps gedrag en het verdedigen van zijn acties Republikeinen zou helpen om die kiezers terug te winnen. Smiths verschijning voor de Senaat bracht zijn relaas over het onderzoek en de rechtsstaat direct onder de aandacht van het publiek. Hij had eerder als special counsel gediend, en tijdens de hoorzitting verdedigde hij opnieuw wat hij beschouwde als zijn plicht om de waarheid na te jagen.

Bron: Alternet